رویکرد اگزیستانسیالیستی به قرآن کریم و تبیین کاربرد آیات وجودی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری گروه علوم قرآن و حدیث دانشکده الهیات دانشگاه الزهرا(س) تهران، ایران

2 دانشیار، گروه فلسفه و حکمت اسلامی، دانشکدۀ الهیات، دانشگاه الزهرا(س)، تهران، ایران

3 دانشیار گروه علوم قرآن و حدیث، دانشکده الهیات، دانشگاه الزهرا(س)، تهران، ایران

doi
10.22034/isqs.2025.48397.2288
چکیده

 یکی از راه‌های کاربست آیات قرآن کریم، بازخوانی و تبیین آن‌ها به گونه‌ای است که انسان معاصر بتواند خود را مخاطب آیات قرآن بیابد و احساس کند که قرآن می‌تواند درمان دردهای امروزین او باشد. اگزیستانسیالیسم، به عنوان مکتبی انسان‌محور، این ظرفیت را دارد که از منظر آن، به آیات قرآن نگریسته شود و با رویکردی وجودی، بستر مناسبی برای بازخوانی آیات قرآن فراهم آورد. در مقالة‌ حاضر به روش توصیفی- تحلیلی و با محوریت مضامین وجودیِ تفرد، اختیار و موقعیت‌های مرزی، آیاتی از قرآن کریم بازخوانی و تبیین شده‌اند؛ با این هدف که نشان داده شود چگونه می‌توان با تغییر منظر و قراردادن پرسش‌های نوین در برابر قرآن کریم، پیام قرآن را برای مخاطبان آن شنیدنی‌تر و جذاب‌تر کرد. مضامین مطرح شده در اگزیستانسیالیسم و قرآن، به علت درهم تنیدگی وجود انسان، یکدیگر رابطه تنگاتنگی دارند، و آیات انتخاب‌شده در این پژوهش که از رویکرد وجودی بررسی می‌شوند، تاکنون از چنین منظری تفسیر و تبیین نشده‌اند. مواجهۀ علمی از دیدگاهی فلسفی و اگزیستانسیالیستی با آیات قرآن، روشی نوین برای فهم دقیق‌ و کاربردی این کتاب جاودان است.