طراحی الگوی امنیت سیاسی جمهوری اسلامی ایران در گام دوّم انقلاب اسلامی ایران

نویسندگان

1 استادیار، دانشگاه جامع امام حسین (ع) تهران، ایران

2 دانشجوی دکتری علوم سیاسی دانشگاه جامع امام حسین (ع)، تهران، ایران.

3 استادیار، دانشگاه جامع امام حسین (ع)، تهران، ایران

doi
10.47176/mdr.2025.1408
چکیده

مقوله امنیت به‌ویژه امنیت سیاسی، ازجمله مواردی است که نیاز به آن در زندگی فردی و اجتماعی، واضح و اجتناب‌ناپذیر است. مقصود از این پژوهش، طراحی الگوی امنیت سیاسی جمهوری اسلامی ایران در گام دوّم انقلاب می‌باشد. نظر به اینکه گام دوّم انقلاب، مسیر را به سمت پویانمایی و اقتدار نظام نشانه گرفته، ترسیم این الگو جهت شناخت راه‌های عبور از تنگناها و مشکلات امنیتی به ویژه امنیت سیاسی، می‌تواند مسئله ساخت سازه‌های امنیت ساز ایمن و مستحکم را در ساختارهای امنیتی سیاسی تقویت نموده و به‌عنوان نقشه راه منجر به ثبات سیاسی و جامعه‌ای امن گردد. در پاسخ به پرسش مؤلفه‌ها و شاخص‌های این الگو، از روش کیفی داده‌بنیاد استفاده‌شده و با انجام مصاحبه‌های هدفمند و نیمه ساختاریافته از صاحب‌نظران حوزه امنیتی سیاسی و با کدگذاری باز، محوری و انتخابی، 98 مؤلفه در ابعاد سلبی و ایجابی، استخراج گردید. این مؤلفه‌ها به‌وسیله پرسشنامه، به تعداد 20 نفر از خبرگان این حوزه، مورد اعتبارسنجی با ابزار لاوشه، قرار گرفت. درنهایت 70 مؤلفه شامل: عوامل علّی 11، زمینه‌ای 16، مداخله‌گر 12، راهبردها 22 و پیامدها 9 گزینه مورد تأیید قرار گرفت. از میان این گزینه‌ها در بعد ایجابی، انسجام ملّی و پیروی از ولایت و در بعد سلبی، عدم فاصله گرفتن مردم از نظام و هم‌جبهه نشدن با کفّار معاند، از اعتبار بالایی برخوردار گردید. نبود الگوی امنیت سیاسی متناسب با تحولات علمی و فنّاوری، هم‌زمان با گام دوم انقلاب، مسئله این پژوهش، است.