بررسی و نقد ترجمۀ جمله های مؤکّد با نون تأکید در قرآن کریم

نویسندگان

1 استاد، گروه زبان و ادبیات عربی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران

2 دانشجوی دکتری زبان و ادبیات عربی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران

doi
10.22034/isqs.2024.47841.2265
چکیده

ترجمۀ قرآن‎، به علّت داشتن ظرایف و دقایق بلاغی و نحوی از حساسیّت بالایی بر‎خوردار است و معمولاً ‎به‎عنوان یکی از دشوارترین انواع ترجمه به شمار می‎رود‎. ازجمله این ظرافت‎های بلاغی‎، تأکید با نون است که همواره در قالب یک ساختار نحوی‎، جهت تأکید مضمون فعل یا جمله می‎آید و در هر ساختار و اسلوبی بر معنایی خاص دلالت دارد‎؛ پرواضح است که مترجم با شناخت چنین پدیدۀ زبانی‎، بخشی از چالش‎های ترجمۀ قرآن را پشت سر گذاشته و در انتقال معنای دقیق آن – با رعایت اصول بلاغی– دچار لغزش نمی‎شود‎. لذا در این جستار به‎منظور شناخت کارکرد معنایی نون تأکید در قرآن کریم و با روش توصیفی– تحلیلی و رویکرد مقابله‎ای‎، فر‎آیند ترجمه «نون تأکید» در چهار ترجمۀ فارسی آقایان الهی قمشه‌ای، فولادوند‎، انصاریان و مکارم‎شیرازی از سورۀ اعراف موردنقد و بررسی قرار گرفته است‎. بر‎آیند پژوهش نشان داد که در مقولۀ معادل‎یابی برای نون تأکید از جهت تعدّد در یک آیه و برخی ظرافت‎های نحوی‎، پیچیدگی‎هایی وجود دارد که عدم دقّت نظر در آن ترجمه را دچار نارسایی کرده است‎. مناسب‎ترین معادل معنایی نون تأکید ثقیله در جمله­های مثبت‎، قید تأکید «قطعاً» و در جمله­های منفی قید «هرگز» است و در میان مترجمان، انصاریان نسبت به سه مترجم دیگر موفق‌تر عمل کرده ‎است‎.