فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در گفتمان چالش­های توسعه ناموزون شهری در کشورهای در حال رشد، آنچه بیش از همه از نظر اقتصادی و اجتماعی چشم­اندازی از فقر و نمودی از اسکان غیر رسمی را پدیدار می­سازد رخداد خزش شهری است. این پدیده ضمن ایجاد ناپایداری و از بین بردن عرصه­های کشاورزی، رشد فیزیکی نامنظم و پراکنده­ای را در پیرامون کلانشهرها ایجاد کرده و می­تواند به مهاجرت­های روستایی ـ شهری دامن زده و  علاوه بر دگرگونی­های مکانی ـ فضایی در توسعه­نیافتگی شهر و روستاهای پیرامونی نقش قابل توجهی داشته باشد. از این­رو، مطالعه حاضر با هدف "تحلیل اثرات خزش شهری بر تحولات کالبدی ـ فضایی روستاهای پیراشهری زاهدان" طراحی شد. روش پژوهش توصیفی ـ تحلیلی بود. جامعه آماری شامل 4 روستای بخش مرکزی شهر زاهدان است که خزش شهری بیشترین اثرات را بر آن­ها داشته است. داده­های مورد نیاز از تصاویر ماهواره­ای لندست تهیه شد. یافته­های تحقیق نشان داد اثرات خزش شهری زاهدان و جریانات فضایی حاکم بر آن باعث تحولات کالبدی ـ فضایی در ابعاد مختلف (افزایش جمعیت، اندازه روستا و تحول در ساختار اشتغال و فعالیت) در نواحی روستایی پیراشهری گردیده است. این اثرات بر بخش کشاورزی منفی (6/66-)، در بخش خدمات مثبت (65/66) و در بعد اجتماعی حاکی از ایجاد نقش خوابگاهی و افزایش جابجایی جمعیت و تبادلات فرهنگی از روستاهای پیرامونی به شهر زاهدان بود.