واکاوی عوامل مؤثر بر فرار از خدمت سربازی در بین کارکنان وظیفه(مطالعه کیفی)
نویسندگان
1 کارشناس ارشد مدیریت امور فرهنگی دانشگاه آزاد اسلامی، تهران مرکزی، ایران
2 دکتری مدیریت دولتی، گرایش رفتار سازمانی، مدرس دانشگاه افسری امام علی (ع)، تهران، ایران
doi
چکیده
کارکنان وظیفه بخشی از بدنهی اصلی نیروهای مسلح هستند که برای ایجاد و حفظ امنیت در کشور و نظم اجتماعی، مدتی را در اختیار سازمانهای نظامی و انتظامی قرار میگیرند. بنابراین حفظ و صیانت از این سرمایه انسانی عظیم، امری حیاتی محسوب میشود. هدف از این پژوهش واکاوی عوامل مؤثر در فرار از خدمت سربازی در بین کارکان وظیفه است. مطالعه حاضر، پژوهشی کیفی مبتنی بر مرور نظاممند است و از منظر هدف رویکرد کاربردی را دنبال میکند. جامعه آماری در این پژوهش، مقالههای نمایهشده در سالهای ۱۳۹۰ تا 1402 با موضوعیت «فرار سربازان» در پایگاههای مختلف استنادی داخلی است که پس از اعمال معیارهای پژوهشی، 15 مقاله برای بررسی عمیق انتخاب شد. یافتهها نشان داد چهار عامل اصلی فرماندهی با معیارهای فرعی (نقش فرمانده و سبک مدیریت فرماندهان)، عامل محیطی و سازمانی با معیارهای فرعی (ساختار سازمانی، حقوق سربازی، امکانات رفاهی و عوامل محیطی)، عامل فردی با معیارهای فرعی (روانشناختی، شخصیت، تجربه، تحصیلات و مهارت و تخصص) و عامل برون سازمانی با معیارهای فرعی (اقتصادی، اجتماع و خانواده) در پدیده فرار از خدمت کارکنان وظیفه نقش مؤثر دارند. از آنجاییکه پدیده فرار از خدمت ناشی از یک عامل نیست و عوامل مختلف تأثیرگذار هستند، منطقی بهنظر میرسد که باید در همهی حوزهها و عاملها سیاستگذاری مناسب صورت گیرد و بخشینگری نمیتواند به تنهایی مشکل «فرار از خدمت سربازی» را حل کند.
