ارائه مدل پارادایمی توسعه مقصدهای گردشگری هوشمند در مناطق روستایی
نویسندگان
1 گروه جغرافیای انسانی و برنامهریزی، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران، ایران
2 گروه جغرافیای انسانی و برنامهریزی، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران، ایران
3 گروه جغرافیای انسانی و برنامهریزی، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران، ایران
4 گروه جغرافیای انسانی و برنامهریزی، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران، ایران
doi
10.22059/jrur.2025.389773.2014چکیده
گردشگری هوشمند، نقش اساسی در مدیریت کارآمد منابع و ارتقای کیفیت تجربه گردشگران ایفا میکند. در مناطق روستایی که معمولاً با چالشهایی نظیر کمبود زیرساختهای فنی، ضعف در استفاده از فناوریهای نوین و نبود آگاهی اجتماعات محلی مواجه هستند، هوشمند سازی گردشگری میتواند پلی مؤثر برای بهرهگیری از ظرفیتهای بالقوه این مناطق باشد. پژوهش حاضر با هدف ارائه مدل پارادایمی توسعه مقصدهای گردشگری هوشمند در انجامشده است. روششناسی این پژوهش از نوع کیفی و مبتنی بر نظریه داده بنیاد است که در آن از مصاحبههای نیمه ساختاریافته با 15 خبره حوزه گردشگری و برنامهریزی روستایی بهصورت هدفمند استفادهشده است. کدگذاری و تحلیل دادهها در سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی انجامگرفته تا مدل پارادایمی توسعه مقصدهای گردشگری هوشمند طراحی شود. در این پژوهش، شرایط علی، زمینهای، مداخلهگر، راهبردها و پیامدهای گردشگری هوشمند شناسایی و تحلیل شدند. یافتهها نشان داد که عوامل اقتصادی، فرهنگی، زیرساختی و قانونی تأثیر زیادی بر موفقیت این رویکرد دارند. علاوه بر این، استفاده از راهبردهایی نظیر آموزش و توانمندسازی جامعه محلی، سرمایهگذاری در زیرساختها و توسعه محتوای دیجیتال، به تحقق گردشگری هوشمند کمک میکند. نوآوری پژوهش در ارائه یک مدل پارادایمی برای توسعه مقصدهای گردشگری هوشمند در مناطق روستایی است که از طریق تحلیل شرایط علی، زمینهای، مداخلهگر، راهبردها و پیامدها صورت گرفته است. راهکارهای حاصل از نتایج این مقاله شامل آموزش و توانمندسازی جوامع محلی، سرمایهگذاری در زیرساختهای فناوری، توسعه محتوای دیجیتال برای ارتقای تجربه گردشگران، و تقویت نهادهای محلی جهت مدیریت کارآمد گردشگری هوشمند است.