تحلیل نقش بازیگران و گفتمانهای داخلی، در تداوم و تعمیق بحران در سوریه

نویسندگان

1 دانشگاه رازی

2 پژوهشگر

doi
چکیده

قطعات پازل پیچیده بحران سوریه آنچنان درهم ریخته‌است که تلاش برای به دست دادن تحلیلی همه جانبه در جهت ایضاح تصویر آنچه که امروز در سوریه و منطقه می‌گذرد، بدون بررسی نقش گفتمانها و بازیگران داخلی سوری موثر در عرصه میدانی نامحتمل است. اگر چه بازیگران خارجی به مثابه عاملی بسیار تاثیرگذار در این بحران نقش ایفا می‌نمایند، اما نبایستی از نقش عامل بازیگران داخلی و گفتمانهای آنها غفلت نمود. از اینرو این تحقیق با تمرکز بر روی این مسئله تلاش نموده است به طرح این پرسش بپردازد که نقش عوامل داخلی از منظر گفتمانی در تداوم و تعمیق بحران سوریه چیست؟ در پاسخ به این سئوال، نگارندگان تلاش نموده‌اند با بهره‌گیری از روش تحلیل گفتمان، این فرضیه را طرح نمایند که شیوه مفصل‌بندی گفتمانهای داخلی منازعه‌جو، نشان از اختلافات عمیق بین آنها دارد؛ به گونه‌ای که امکان رسیدن به یک تعبیر مشترک حداقلی از آینده سوریه را ممتنع ساخته و این خود از عمده‌ترین دلایل تعمیق و تداوم بحران است. جهت آزمون این فرضیه، سه گفتمان بعثی، گفتمان تکفیری-جهادی و گفتمان کردی انتخاب شده‌اند. برای تبیین نسبت میان بحران سوریه و ذهنیت حاکم بر بازیگران دخیل در این امر، به نظر می‌رسد کندوکاو در دال های مقوم هر گفتمان ضروری است. از اینرو، با بررسی شیوه صف‌آرایی زنجیره هم‌ارزی گفتمان‌های مختلف و نحوه نگاه آنها به مسئله و نظام معنایی این گفتمانها، تلاش شده است تا دلایل عمده تداوم و تعمیق بحران، از منظر مواجهه گفتمانی بازیگران داخلی، به مثابه یکی از دو ستون اصلی بحران، تحلیل گردد.