واکاوی علل و پیامدهای وندالیسم روستایی مطالعه موردی: بخش باغبهادران

نویسندگان

1 گروه جغرافیا، دانشکده حقوق و علوم اجتماعی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

2 گروه جغرافیا، دانشکده حقوق و علوم اجتماعی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

doi
10.22059/jrur.2025.386003.2004
چکیده

ناهنجاری‌های اجتماعی اگرچه تاریخی طولانی دارند، اما در دهه‌های اخیر با شدت و تنوع بیشتری نمایان شده‌اند. وندالیسم از جملة این ناهنجاری‌هاست که بیشتر به‌عنوان پدیدة شهری-صنعتی شناخته‌شده است؛ اما تقریباً در هر سکونتگاهی قابل‌مشاهده بوده و در نواحی روستایی هم نمی‌توان از آن چشم‌پوشی کرد. این پژوهشِ کاربردی تلاش دارد تا به روش توصیفی-تحلیلی و گردآوری اطلاعات به شیوة کتابخانه‌ای-میدانی، به علل و پیامدهای پدیدة وندالیسم در سکونتگاه‌های روستایی بخش باغبهادران بپردازد. لذا از 32 نفر از مسئولان، مدیران محلی و آگاهان روستایی به روش هدفمند پرسشگری شد. با توجه به مطالعات کتابخانه‌ای، مصاحبه‌ها و مشاهدات، پرسشنامه‌ای با 79 سؤال طراحی و پس از سنجش روایی، توزیع و تکمیل گردید. پایایی پرسشنامه به روش آلفای کرونباخ، 905/0 به دست آمد. برای تکمیل مطالعه میدانی از روش تحلیل محتوای عکس، مصاحبه و مشاهده نیز استفاده شد. بر اساس نتایج: به لحاظ محل خرابکاری، دیوار و خانه مردم با 26 فراوانی (3/81٪) بیشترین آسیب را از فعالیت‌های خرابکاری دیده‌اند. به لحاظ نوع وندالیسم، شعارنویسی (4/84٪)، حکاکی و یادگاری نویسی (75٪) بیشترین فراوانی را داشته‌اند. به لحاظ ویژگی خرابکاران، سن 11-30 سال، زمان شب و جنسیت مرد بالاترین میزان‌ها بوده‌اند. عوامل اقتصادی (با میانگین 032/4) مهم‌ترین عوامل مؤثر بر پیدایی خرابکاری روستایی بوده‌اند. پس‌ازآن عوامل فیزیکی-کالبدی (731/3)، اجتماعی (713/3) و روان‌شناختی (583/3) جای می‌گیرند. در بین پیامدها نیز به ترتیب روان‌شناختی (با میانگین 7966/3) اقتصادی (7962/3)، اجتماعی (7087/3) و فیزیکی-کالبدی (498/3) قرار دارند.