تاثیر زمان برداشت و دما و مدت خشک کردن بر قوه نامیه، بنیه و برخی ویژگی های مرتبط با بذر دو رقم کلزا (.Brassica napus L)

نویسندگان
doi
10.22092/spij.2017.110631
چکیده

به منظور بررسی تاثیر زمان برداشت و دما و مدت خشک کردن بر قوه نامیه، بنیه بذر و برخی از ویژگی های مرتبط با بذر دو رقم کلزای PF7045/91 (ساری گل) و SLM046، پژوهشی به مدت دو سال در موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر به اجرا در آمد. بذرها با رطوبت های %30 ،%45 و %15 به ترتیب 229، 232 و 236 روز پس از کاشت برداشت شده و در دماهای 55، 45 و 65 درجه سانتی گراد به وسیله هوای گرم درون آون خشک گردیدند. ویژگی های نظیر درصد جوانه زنی اولیه و نهایی (قوه نامیه)، تعداد گیاهچه های عادیو غیر عادی، طول گیاهچه، وزن تر و خشک گیاهچه، شاخص بنیه گیاهچه اندازه گیری شدند. تجزیه و تحلیل مرکب داده ها مشخص نمود که درصد جوانه زنی اولیه و نهایی، متوسط جوانه زنی روزانه و طول گیاهچه تحت تاثیر اثر متقابل رقم × رطوبت بذر هنگام برداشت × سال قرار گرفته است. بیشترین درصد جوانه زنی اولیه و نهایی مربوط به بذر رقم PF7045/91 برداشت شده با %45 رطوبت 222 روز پس از کاشت و رقم SLM046 برداشت شده با %15 رطوبت 236 روز پس از کاشت بود. بذرهای رقم SLM046 برداشت شده با رطوبت %15 دارای بیشترین تعداد گیاهچه عادی و متوسط جوانه زنی روزانه بیشتر بودند. بذرهای رقم PF7045/91گیاهچه هاییبا طول، وزن تر و خشک بیشتری نسبت به بذرهای SLM046 داشتند و شاخص بنیه گیاهچه رقم PF7045/91 بیشتر از رقم SLM046 بود. بذرهای رقم PF7045/91 که با %15 رطوبت 236 روز پس از کاشت برداشت شده و با دمای 45 درجه سانتی گراد به مدت 12 ساعت خشک شده بودند، قوه نامیه بالاتری داشتند. با افزایش دما و مدت خشک کردن قوه نامیه بذرهای رقم PF7045/91 افزایش و قوه نامیه بذرهای SLM046کاهش یافت. با توجه به نتایج حاصل از این پژوهش مشخص گردید که بذر های رقم SLM046 که با %15 رطوبت 236 روز پس از کاشت برداشت شده و با دمای 55 درجه سانتی گراد به مدت 24 ساعت خشک شده بودند و نیز بذرهای رقم PF7045/91 که با %30 رطوبت 229 روز پس از کاشت برداشت شده و با دمای 45 درجه سانتی گراد به مدت 18 ساعت خشک شده بودند از کیفیت بالاتری برخوردار بودند.