تعیینکنندههای اقتصادی و اجتماعی ناامنی غذایی کشاورزان در مناطق روستایی (موردمطالعه: دهستان خیر شهرستان استهبان)
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری گروه اقتصاد کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران.
2 دانشیار، گروه اقتصاد کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران.
doi
10.22059/jrur.2024.364623.1869چکیده
امنیتغذایی یکی از مهمترین دغدغههای توسعه در مناطق روستایی است؛ لذا، در مطالعه پیشرو ابتدا ناامنی غذایی خانوارهای روستایی ساکن در دهستان خیر واقع در شهرستان استهبان و منطقه جنوبی دریاچه بختگان با استفاده از شاخص مقیاس ناامنی غذایی خانوار از بعد دسترسی (HFIAS) بررسی شد. سپس تعیینکنندههای ناامنی غذایی در خانوارهای مورد مطالعه با استفاده از روش تخمین پروبیت ترتیبی مشخص شدند. بر اساس فرمول کوکران نمونهای شامل ۳۵۰ خانوار روستایی تعیین و دادهها و اطلاعات مورد نیاز از طریق تکمیل پرسشنامه و بهصورت حضوری در سال 1401 جمعآوری شد. نتایج نشاندهنده این است که ناامنیغذایی از یک خانوار به خانوار دیگر و از یک روستا به روستای دیگر به طور قابل توجهی متفاوت است. همچنین نتایج نشان میدهد که از میان ۳۵۰ خانوار بهرهبردار کشاورز مورد پرسش قرارگرفتن در دهستان خیر، تعداد ۱۵۸ خانوار (۱۴/۴۵ درصد) برخوردار از امنیت غذایی، ۴۱ خانوار (۷۱/۱۱ درصد) در شرایط ناامنیغذایی خفیف، ۱۱۲ خانوار (۳۲ درصد) در شرایط ناامنیغذایی متوسط و ۳۹ خانوار (۱۴/۱۱ درصد) در شرایط ناامنیغذایی شدید هستند. بر اساس نتایج به دست آمده از روش پروپیت رتبهای متغیرهای سن، تعداد اعضای خانواده، تحصیلات، دسترسی به زیرساختها، داشتن توانایی پسانداز، وام بانکی، درآمد خارج از مزرعه تاثیر معنیدار بر گروههای مختلف امنیت و ناامنی غذایی داشته است. در مقابل متغیر دریافت یارانه، تاثیر معنیداری بر ناامنیغذایی در منطقه موردمطالعه ندارد؛ بنابراین ضروری است شیوه پرداخت یارانههای مستقیم مورد بازبینی قرار گیرد.