جایگاه ژئوپولیتیک عراق در منطقه غرب آسیا و تأثیر آن بر کنشهای متقابل جمهوری اسلامی ایران و امریکا (با نگاه بر علل ترور سپهبد شهید قاسم سلیمانی و روند خروج نظامیان امریکا از عراق)
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری امنیت ملی دانشگاه و پژوهشگاه عالی دفاع ملی و تحقیقات راهبردی، تهران، ایران
2 استادیار دانشگاه جامع امام حسین علیه السلام، تهران، ایران
doi
چکیده
غرب آسیا و زیرسامانههای آن به ویژه خلیج فارس همواره در زمره تمدنسازترین مناطق دنیا بوده و همچنان در صدر نقاط ژئوکالچر و فرهنگساز شناخته شده است. این ویژگیها و استعدادهای درونی سبب شده تا سیر سیاستگذاریهای فرامنطقهای و هرگونه تصمیمسازیهای راهبردی بدون درنظرگرفتن مؤلفهها و واقعیات پایدار در این منطقه از یکسو و همچنین معادلات و تعاملات حاکم بر آن از جانب دیگر با چالشها و تنشهای عمیق روبهرو شده و بعضاً موجب ناکامی و نتایج معکوس سیاستهای بازیگران فرامنطقهای شود. یکی از محورهای راهبردی مهمی که هم در زمان اشغال عراق توسط امریکا و هم هنگام خروج نیروهای نظامی این کشور از عراق بخش مهمی از سیاست خارجی امریکا را به خود اختصاص میدهد، به معادلات و عواملی معطوف است که عموماً تحت تأثیر مؤلفهها و هنجارهای درون منطقهای در برابر غرب شکل گرفته است. جنایت دولت امریکا در ترور سردار قاسم سلیمانی (یک مقام رسمی نظامی ایران در حین سفر رسمی به یک کشور دیگر) و همراهانش از جمله ابومهدی المهندس ضمن تأثیر در وضعیت منطقه غرب آسیا و برهمزدن برخی قواعد بازدارندگی میان ایران و امریکا، پیامدهای مهمی برای ایران و محور مقاومت داشته و در راستای پیشبرد راهبردها و سیاستهای منطقهای ایران چالشها و البته فرصتهایی ایجاد کرده است. این مقاله ضمن اشاره مختصر به نظم منطقهای غرب آسیا، فرصتها و چالشهای منطقهای این جنایت دولت امریکا برای جمهوری اسلامی ایران و همچنین روند خروج نظامیان امریکا از عراق را بررسی میکند.
