بررسی جایگاه اخلاق فضیلت در اخلاق هنجاری
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری رشته مدرسی اخلاق، موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی
2 استادیار موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره).
doi
10.22034/ethics.2023.173508چکیده
اخلاق فضیلت به عنوان یکی از شاخههای سهگانه اخلاق هنجاری مشهور است، ولی برخی از فلاسفه اخلاق موافق جایگاه مستقلی برای آن در اخلاق هنجاری نیستند. سؤال مقاله حاضر این است که سخن حق در مورد جایگاه اخلاق فضیلت در پژوهشهای اخلاق هنجاری چیست؟ آیا ادله قائلین به استقلال اخلاق فضیلت در مقابل دیگر رقبا یعنی وظیفه-گرایی و غایتگرایی، بدون اشکال میباشد؟ راهحل پیشنهادی چیست؟ گردآوری دادهها در این مقاله کتابخانهای بوده و با روش توصیفی تحلیلی به تبیین سؤالات و پاسخگویی به آنها پرداخته است. قائلین به اخلاق فضیلت تقریرهای مختلفی برای اخلاق فضیلت داشتهاند که فضیلتمندیِ فاعلِ اخلاقی در همه آنها مشترک است. علل رویآوری به اخلاق فضیلت نیز متعدد بوده و بیشتر ناظر به نقاط ضعف نظریههای رقیب است. بررسیها نشان از آن دارد که هم به تقریرهای اخلاق فضیلت اشکال وارد است و هم ادله رویآوری به آن قابل خدشه میباشد. نتیجه آن است که اگرچه اخلاق فضیلت جایگاه مستقلی در اخلاق هنجاری ندارد ولی دغدغههای منطقی قائلین به اخلاق فضیلت، توسط نظریهی غایتگرای اخلاق اسلامی، معروف به نظریه قرب الهی، قابل حل میباشد.