واکاوی وضعیت و تبیینکنندههای امنیت غذایی در بین خانوارهای روستایی شهرستان بهار، استان همدان
نویسندگان
1 دانشآموخته ارشد، گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران.
2 دانشیار گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران
3 استادیار گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران.
doi
10.22059/jrur.2022.328467.1684چکیده
امنیت غذایی، چالش دهههای آتی و ضرورت تحقیقاتی امروز دنیا است. پژوهش حاضر با هدف شناسایی وضعیت و عوامل مؤثر بر امنیت غذایی خانوارهای روستایی در شهرستان بهار در استان همدان انجام شد. جامعه آماری پژوهش شامل تمام سرپرستان خانوارهای روستایی شهرستان بهار (1000=N) بودند که با استفاده از جدول مورگان 388 سرپرست خانوار از طریق نمونهگیری طبقهای باتوجهبه دو ملاک جمعیت و منطقه جغرافیایی بهعنوان نمونه آماری انتخاب شدند. برای سنجش امنیت غذایی نیز از پرسشنامه استاندارد کرنل استفاده شد. نتایج تحقیق نشان داد که 8/51 درصد جامعه موردمطالعه در وضعیت امن و 2/48 درصد در وضعیت ناامن غذایی بودند. حدود 3/9 درصد از خانوارهای روستایی ناامنی غذایی همراه با گرسنگی شدید را تجربه مینمودند که اکثریت این خانوارها در روستاهای غربی شهرستان بهار سکونت داشتند. نتایج همبستگی نشان داد که امنیت غذایی با عوامل اقتصادی و فردی مانند سطح تحصیلات، میزان درآمد کشاورزی و غیرکشاورزی، سطح زیرکشت اراضی زراعی و باغی رابطه مثبت و معنیدار اما با عوامل جغرافیایی و اجتماعی مانند فاصله روستا تا شهر و بعد خانوار، رابطه منفی و معنیداری دارد. نتایج رگرسیون چندگانه نیز نشان داد که درآمد حاصل از فعالیتهای کشاورزی، قدرتمندترین پیشبینیکننده امنیت غذایی در بین خانوارهای روستایی شهرستان بهار بود و پس از آن به ترتیب درآمد حاصل از فعالیتهای غیر کشاورزی، تعداد افراد شاغل در خانوار و تعداد افراد تحت تکفل، مهمترین پیشبینیکنندههای امنیت غذایی شناخته شدند. در نتیجه، متنوعسازی درآمدها، میتواند یک سازوکار پیشنهادی مناسب برای بهبود امنیت غذایی خانوارهای روستایی باشد.