فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف تحقیق حاضر، بررسی زمینه‌های اجتماعی و فرهنگی مشکلات محیط‌زیستی در روستاهای غرب استان گیلان؛ مناطق روستایی طوالش با رویکرد کیفی و مبتنی بر نظریه داده‌بنیاد است. با استفاده از نمونه‌گیری هدفمند با 20 نفر از روستاییان و کارشناسان در بهار 1399، مصاحبه‌های عمیق صورت گرفت. روایی و پایایی این پژوهش بر اساس کنترل یا اعتباریابی توسط مشارکت‌کنندگان ارزیابی گردید. تحلیل داده‌ها طی سه مرحله کدگذاری صورت گرفت. در کدگذاری باز، 10 مفهوم شناسایی و در کدگذاری محوری، 29 مقوله عمده استخراج گردید. همچنین، از طریق کدگذاری انتخابی بین مقولات عمده، هسته اصلی کشف و مدل نهایی پارادایمی ترسیم شد. «تخریب محیط‌زیست» به‌عنوان پدیده اصلی شناخته شد. شرایط علّی شامل: موانع زیرساختی، خلأ قانونی، ضریب مشارکت، خوش‌نشینی، فقدان آینده‌نگری، چگالی ارزش؛ شرایط مداخله‌گر شامل: گردشگری گذرا، آبادسازی متعارض، خلأ اعتباری و گذرگاه‌های خلاف قانون ارائه شد. در مجموع، یافته‌ها نشان داد که تخریب محیط‌زیست یک پدیده چند علیتی است که همگرایی مجموعه‌ شرایط علّی و مداخله‌گر در بستر اجتماعی جامعه روستایی، زمینه‌های بروز آن را موجب شده‌اند. بازنگری در قوانین و تجهیز زیرساخت‌ها، توسعه بوم‌گردی و ارتقاء آموزش همگانی به‌عنوان راهبردهای تعاملی، پیامدهایی چون کاهش تصرف و تخریب، مدیریت بهینه پسماند، گردشگری پایدار و حفظ محیط‌زیست را به دنبال خواهد داشت.