فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

حس مکان عامل تبدیل یک فضا به مکانی با خصوصیات حسی و رفتاری ویژه برای فرد است. احساس تعلق به مکان می‌تواند موجبات حفاظت از مکان را فراهم سازد. از این رو، هدف این پژوهش ارزیابی حس مکان افراد نسبت به تفرجگاه چشمه بلقیس در شهرستان چرام و ارتباط آن با رفتار ‌محیط‌زیست‌گرایانه آنان بود. این تحقیق از نظر ماهیت کمّی و از لحاظ گردآوری داده‌ها در زمره تحقیقات توصیفی است که به شیوه پیمایش انجام شد. جامعه آماری تحقیق شامل افراد محلی (میزبان) در منطقه تفرجگاهی باغ چشمه بلقیس و گردشگران (میهمان) بودند. ابزار گردآوری داده‌ها پرسشنامه محقق ساخته بود که روایی صوری آن توسط پانلی از متخصصان مربوطه تأیید و پایایی آن نیز با انجام مطالعه‌ای پیش‌آهنگ و محاسبه ضریب آلفای کرونباخ برای سطوح هفت‌گانه حس مکان (در بازه 80/0 تا 90/0) به‌ دست آمد. داده‌های گردآوری شده با استفاده از نرم‌افزار آماری SPSS مورد تحلیل قرار گرفتند. نتایج نشان داد هر دو گروه میزبان و گردشگر از نظر متغیرهای حس مکان و رفتار محیط‌زیست‌گرایانه در وضعیت متوسط و بالاتر قرار داشتند. نتایج آزمون مقایسه میانگین‌های دو گروه گردشگر و میزبان نیز نشان‌ داد، تفاوت معناداری در بین آن‌ها از لحاظ متغیر حس مکان وجود دارد. این در حالی است که تفاوت معناداری از نظر رفتار محیط‌زیست‌گرایانه در بین دو گروه مشاهده نگردید. همچنین یافته‌ها حاکی از عدم وجود همبستگی بین رفتار‌ محیط‌زیست‌گرایانه و حس مکان در هر دو گروه گردشگر و میزبان بود. در پایان با توجه به نتایج مطالعه، پیشنهادهایی برای بهبود وضع موجود تفرجگاه چشمه بلقیس در شهرستان چرام ارائه گردیده است.