آثار سیاست‌های احتیاطی کلان بر توزیع ثروت در جامعه ایران؛ تحلیلی مبتنی بر الگوی DSGE با لحاظ بخش مسکن

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری اقتصاد، دانشگاه شهید بهشتی، تهران ، ایران

2 دانشیار اقتصاد، دانشکده اقتصاد و علوم سیاسی، دانشگاه شهیدبهشتی، تهران، ایران

doi
10.22034/epj.2025.20754.2511
چکیده

بعد از بحران مالی 2008، استفاده از سیاست‌های احتیاطی کلان به منظور ایجاد ثبات در سیستم مالی در کنار اهدافی چون ثبات تورم و رشد اقتصادی توسط بانک‌های مرکزی افزایش یافته است. با توجه به اینکه شاخص‌های بانکی در اقتصاد ایران نشان از عدم سلامت بانک‌ها دارند و از طرفی کاربرد ابزارهای مبتنی بر دارایی مانند نسبت وام به ارزش (LTV) دسترسی متفاوتی را برای گروه‌های مختلف متقاضیان وام فراهم می‌کند، در این مطالعه تلاش شده با استفاده از الگوی DSGE مشتمل بر خانوارهای ناهمگن و با استفاده از اطلاعات 1368 تا 1400 آثار سیاست‌های احتیاطی بر نابرابری و توزیع ثروت مورد بررسی قرار بگیرد. نتایج حاصل از شبیه‌سازی الگو نشان می‌دهد آثار ابزارهای احتیاطی بر نابرابری وابسته به مقوله‌های متفاوت و شوک‌های مختلفی است که بر اقتصاد تحمیل می‌شود. اما با این‌حال شوک‌های بخش مسکن چنانچه سبب افزایش ارزش مسکن بشود، علاوه بر اثرگذاری مستقیم بر ثروت ‌خانوارها، به سبب افزایش ارزش وثیقه، دسترسی اعتبار خانوار‌های دارای مسکن را از کانال قیود اعتباری افزایش می‌دهد که مجددا سبب تغییر توزیع ثروت به نفع این خانوارها می‌شود. این نتیجه اثر "متیو" را نشان می‌دهد، که ثروت یا اعتبار بین افراد بر اساس مقداری که در حال حاضر دارند توزیع می‌شود.