پیش‎بینی ویژگی‌های اخلاقی و شخصیتی مورد تأکید اسلام مبتنی بر رفاه ذهنی دانشجویان دانشگاه فردوسی مشهد و دلالت‌های تربیت اقتصادی آن

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای آموزش عالی دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی دانشگاه اصفهان

2 استادیار گروه اقتصاد اسلامی پژوهشکده مطالعات اسلامی در علوم انسانی دانشگاه فردوسی مشهد (نویسنده مسئول)

3 کارشناس ارشد مطالعات برنامه درسی پژوهشکده مطالعات اسلامی در علوم انسانی دانشگاه فردوسی مشهد، پژوهشکده مطالعات اسلامی در علوم انسانی

4 دانشجوی دکترای اقتصاد ایران دانشکده علوم اداری و اقتصاد مشهد، دانشگاه فردوسی مشهد، پژوهشکده مطالعات اسلامی در علوم انسانی

doi
10.30471/edu.2020.6507.2248
چکیده

آموزه‌های اسلامی و تجارب بشری نشان می‌دهد این امکان وجود دارد که در زندگی هر انسانی، آسایش و رفاه مادی (رفاه عینی) حاصل شده، ولی به دلائلی احساس رضایتمندی از زندگی و شادکامی (رفاه ذهنی) حاصل نشود. پژوهش حاضر به دنبال تبیین این موضوع است که نهادینه کردن ویژگی‌های شخصیتی و اخلاقی مورد تأکید اسلام در کنار تربیت اقتصادی، ظرفیت این را دارد که علاوه‌بر تأمین رفاه عینی منجر به افزایش رفاه ذهنی شود. در این پژوهش با استفاده از روش توصیفی−پیمایشی و با استفاده از ابزار پرسش‌نامه و با روش نمونه‌گیری تصادفی از 451 دانشجو از جامعۀ دانشجویان دانشگاه فردوسی مشهد، روابط بین ویژگی‌های اخلاقی و شخصیتی صبر، خلاقیت، اعتماد به نفس، عزت نفس و ریسک‌پذیری با رفاه ذهنی مورد بررسی قرار گرفته است. یافته‌های این مطالعه نشان می‌دهد ارتباط مستقیم معنی‌دار، میان متغیرهای مذکور با رفاه ذهنی وجود دارد؛ همچنین بر مبنای تحلیل رگرسیونی، اعتماد به نفس، صبر و عزت نفس به‌طور معناداری می‌توانند رفاه ذهنی دانشجویان را افزایش دهند. نظام تعلیم و تربیت هر جامعه‌ای به واسطۀ شناخت متغیرهای پیش‌بینی‌کننده معنادار در به وجود آمدن این حالت و با استفاده از ابزارهای خود، در جهت افزایش رضایتمندی از زندگی می‌تواند نقش خود را ایفا کند.