فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در دهه‌های اخیر، تورم دو رقمی به یکی از چالش‌های اساسی اقتصاد ایران تبدیل شده است و مقابله با آن نیازمند درک عمیق‌تری از پویایی‌های متغیرهای اثرگذار بر این پدیده است. این پژوهش با استفاده از مدل Bayesian TVP-VAR در دوره زمانی اردیبهشت ۱۳۹۳ تا مرداد 1403، به تحلیل اثرگذاری تورم، نرخ ارز، نرخ بهره، پایه پولی و نقدینگی در اقتصاد ایران پرداخته است. در این تحلیل، واکنش هر متغیر به شوک‌های ناشی از سایر متغیرها در دو مقطع زمانی اردیبهشت ۱۳۹۷ و مرداد ۱۳۹۹، که به ترتیب تحت تاثیر شوک‌های ارزی حاصل از خروج آمریکا از برجام و شوک‌های ناشی از بحران کرونا و تشدید تحریم‌ها بوده‌اند، مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج نشان می‌دهند که واکنش تورم، نرخ ارز، نقدینگی و نرخ بهره بین‌بانکی به شوک‌های پایه پولی، نقدینگی، نرخ ارز و نرخ بهره بین‌بانکی در هر دو مقطع زمانی از الگوهای مشابهی پیروی می‌کنند، اما شدت این واکنش‌ها متفاوت است. برای نمونه، واکنش تورم به شوک‌های ارزی شدیدتر از سایر شوک‌ها بوده و واکنش نرخ بهره بین‌بانکی نیز به شوک‌های نقدینگی و پایه پولی تفاوت قابل‌توجهی نشان داده است. یافته‌ها حاکی از آن است که شوک‌های ارزی نیازمند پاسخ سریع و قاطع سیاست‌گذاران به‌منظور جلوگیری از نوسانات اقتصادی شدید هستند.