تأثیر تنش شوری بر ویژگیهای بیوشیمیایی ژنوتیپهای بومی، غیربومی و هیبرید انگور (Vitis vinifera) در شرایط درون شیشهای
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری تخصصی فیزیولوژی و اصلاح درختان میوه، گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل
2 دانشیار گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل
3 استاد پژوهش بخش تحقیقات زراعی باغی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان کردستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، سنندج، ایران
4 استاد گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه، ارومیه
5 استادیار گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل
doi
10.30466/rip.2021.121089چکیده
تنش شوری تهدید جدی در مقابل فعالیتهای کشاورزی است که بر متابولیسم سلولهای گیاهی تأثیر گذاشته و باعث کاهش عملکرد گیاه میشود. در مطالعه حاضر، تأثیر غلظتهای 0، 25، 50 و 100 میلیمولار کلرید سدیم بر صفات بیوشیمیایی از قبیل میزان تجمع Na+ و K+، مالوندیآلدئید، گلایسین بتائین و نشت الکترولیت 21 ژنوتیپ مختلف انگور با طرح کاملا تصادفی در سه تکرار در شرایط درون شیشهای مطالعه شد. نتایج نشان داد که میزان تجمع Na+، مالوندیآلدئید و نشت الکترولیت در سطح شوری 100 میلیمولار برای رقم مقاوم رشه به ترتیب به میزان 285/11 میلیمول برگرم، 0103/0 میکرومول برگرم و 79/66 درصد بود در حالی که در رقم حساس مانند رقم هیبرید H1R18B2 به میزان 32/24 میلیمول بر گرم، 196/0 میکرومول بر گرم و 24/94 درصد بدست آمد که طور معنی داری بالاتر از رقم رشه بود. در تیمارهای تنششوری میزان K+در مقایسه با شاهد (غلظت 0 میلیمولار کلرید سدیم محیط کشت موراشیگ و اسکوگ) کاهش یافت و این کاهش در رقم رشه در مقایسه با سایر ارقام، کمترین مقدار بود. طبق نتایج این مطالعه، هر یک از ارقام مورد بررسی تغییرات متمایزی در رابطه با ترکیب صفات بیوشیمیایی مورد مطالعه نشان دادند که می تواند حاکی از مقاومت ژنتیکی متفاوت ارقام باشد. شناسایی ویژگیهای مقاومتی متفاوت میتواند اصلاحگران را در تولید ارقام مقاوم با مکانیسمهای مختلف مقاومت یاری نماید. از ژنوتیپهای مقاوم میتوان به عنوان پایههای مقاوم در توسعه کشت و ایجاد تاکستان در زمینهای شور اطراف دریاچه ارومیه استفاده نمود.