برآورد حمایت از بخش کشاورزی با تاکید بر سیاست های ارزی
نویسندگان
1 استادیار اقتصادکشاورزی؛ عضو هیات علمی موسسه پژوهشهای برنامهریزی، اقتصادکشاورزی و توسعه روستایی، تهران، ایران
doi
10.22034/epj.2024.20515.2480چکیده
با گذر زمان و افزایش آگاهیها ، رشد جمعیت، بروز تنشها ، بروز بلایای طبیعی ، در کنار تفاوت در ویژگیهای آب و هوایی و تشدید کمیابی منابع پایه، اطمینان از تداوم تولید و تامین غذا، به عنوان یکی از مهمترین چالشهای پیشروی حکومتها در جهان تبدیل شد. در این راستا کشورها تلاش نمودند تا راهبردهای مختلفی را ب اتخاذ نمایند و به طرق گوناگون این بخش را مورد حمایت قرار دهند. ازاینرو در مقاله حاضر برآورد حمایت از بخشکشاورزی ایران برای دوره زمانی ۱۳۹۶ الی ۱۳۹۸ با عنایت به تغییرات سیاستهای ارزی و بحث برانگیز بودن آن، برآورد شده و تغییرات آن مورد بررسی قرار گرفتهاست.بر اساس نتایج برآورد کل حمایت و اجزای آن میتوان دریافت تغییر سیاستهای ارزی در هر سال با توجه به سایر عوامل موثر شامل میزان تولیدو مصرف محصولات کشاورزی، قیمتهای داخلی، قیمتهای جهانی هزینههای مترتب بر تعدیل قیمتها در سرمزرعه و... برآوردهای متفاوتی و به عبارتی تبعات متفاوتی را رقم زدهاست. به عنوان مثال در سال ۱۳۹۶ کل حمایت از بخش کشاورزی مثبت ارزیابی شده است. در حالی که در شرایط تخصیص ارز دولتی حمایت کل در سالهای ۱۳۹۷ و ۱۳۹۸ منفی برازش شده است. نتایج منفی در برآوردهای حمایت از تولیدکننده، مصرفکننده وکل نشان میدهد ترکیب سیاستهای حمایتی صورت گرفته و تلفیق آن با سیاستهای کلان و متغیرهای برونزایی از قبیل قیمتهای سرمرز، مؤثر واقع نشده و گاها با توجه به طیف وسیع ابزارهای حمایتی میتوان سیاستهای جایگزین چون پرداختهای بودجهای به ویژه در حوزه زیرساختها با نتایج مناسبتر را انتخاب نمود.