بررسی اثرات شوک‌های پولی بر متغیرهای کلیدی اقتصاد ایران در شرایط بحران بانکی رهیافت مدل تعادل عمومی پویای تصادفی

نویسندگان

1 استاد اقتصاد، دانشکده اقتصاد دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 دانشیار اقتصاد، دانشکده اقتصاد دانشگاه تهران، تهران، ایران

3 نویسنده مسئول. دانشجوی دکترای تخصصی دانشکده اقتصاد دانشگاه تهران، تهران، ایران

doi
10.22034/epj.2024.20671.2500
چکیده

نظام بانکی در ساختار یک اقتصاد نقش مهمی را ایفا می‌کند و چالش‌های این بخش می‌تواند سایر بخش‌ها را تحت تأثیر قرار دهد. یکی از مهم‌ترین چالش‌های نظام بانکی، وقوع بحران بانکی است. بحران بانکی زمانی اتفاق می‌افتد که بسیاری از بانک‌ها به طور همزمان با مشکلات پرداخت بدهی یا نقدینگی جدی مواجه باشند. وقوع بحران علل مختلفی دارد که از عمده دلایل آن می‌توان به حجم بالای مطالبات غیرجاری و منجمد شدن دارایی‌‌های بانک در نتیجه بنگاه‌داری اشاره کرد که موجب کاهش کیفیت دارایی‌های بانکی جهت پرداخت تعهدات بانک خواهد شد. شرایط اقتصاد ایران و به خصوص نظام بانکی طی سالیان اخیر حاکی از وجود نشانه‌هایی از بحران بانکی در اقتصاد ایران است. با توجه به سهم بالای نظام بانکی از تامین مالی فعالیت‌های اقتصادی، در این مطالعه اثرات بحران بانکی بر متغیرهای منتخب کلان اقتصادی با استفاده از مدل تعادل عمومی پویای تصادفی در قالب دو سناریوی حدی نبود بحران و بحران در بالاترین حد با استفاده از داده‌های اقتصاد ایران طی سال‌های 1399-1360 بررسی شده است. نتایج نشان می‌دهد لحاظ قید ریسک سیستمیک در مدل‌سازی موجب کاهش اثرگذاری تکانه‌های پولی بر متغیرهای کلان اقتصادی خواهد شد. همچنین، نتایج نشان می‌دهد متغیر تولید در صورت بروز تکانه پولی در شرایط بحران بانکی نسبت به شرایط عدم وجود آن، کمتر متأثر خواهد شد که نشان‌دهنده کاهش قدرت تاثیرگذاری سیاست‌ها در شرایط بحران بانکی بر متغیرها است. بنابراین، لازم است شرایط بحرانی در حوزه بازار پول و نظام بانکی در تصمیم‌گیری‌ها مورد توجه سیاست‌گذاران قرار گیرد.