فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

گستردگی صنعت ساخت تجهیزات نفتی در داخل کشور و پیوند گسترده آن با سایر بخش‌های اقتصاد، موجب شده که در صورت تقاضا برای تجهیزات نفتی داخلی، ارزش‏افزوده ‏زیادی در این بخش ایجاد شود. با این حال، بسیاری از شرکت‌های بالادست صنعت نفت به دلیل پایین بودن کیفیت و بهره‌وری این تجهیزات، استفاده از تجهیزات خارجی را ترجیح ‌می‌دهند. از سوی ‌دیگر، تکانه‌های قیمت نفت نیز به‌دلیل سهم بالای بخش نفت در تأمین درآمدهای ارزی کشور می‌تواند وضعیت اقتصادی کشور را تحت تأثیر قرار دهد. در مطالعه حاضر تلاش شده که با طراحی یک مدل تعادل عمومی پویای تصادفی نئوکینزی، اثرات تکانه‌های ارتقای بهره‌وری تجهیزات نفتی ساخت داخل و قیمت منفی نفت بر متغیرهای کلان اقتصادی ایران بررسی شود. برای برآورد پارامترهای مدل از داده‌های سال‌های 1396-1352 استفاده شده است. نتایج برآورد مدل به روش بیزین نشان می‌دهد که تکانه بهر‌ه‌وری موجب افزایش تولید و صادرات نفت، تولید کل، اشتغال و سرمایه‌گذاری نفتی، مخارج دولت و سرمایه‌گذاری غیر نفتی شده و در مقابل، تورم، تولید و مصرف غیر نفتی را کاهش می‌دهد. در ارتباط با تکانه منفی قیمت نفت، تولید و صادرات نفت نسبت به این تکانه واکنش مثبت داشته که یکی از دلایل آن، کاهش درآمدهای نفتی و تلاش برای دستیابی کافی به درآمدهای ارزی مورد نیاز بودجه است. تولید غیر نفتی را نیز بعد از افزایش اندک، کاهش داده و اثر منفی بر میزان مصرف، سرمایه‌گذاری نفتی، درآمدهای نفتی، مخارج دولت و حجم پول دارد.