بررسی کارایی فنی و مقیاس مصرف نهاده‌های انرژی صنایع کارخانه ای استان‌های کشور پس از اجرای قانون هدفمندکردن یارانه‌ها

نویسندگان

1 استادیار گروه اقتصاد، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه میبد، یزد، ایران

2 استادیار گروه اقتصاد، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه اردکان، یزد، ایران

doi
10.22034/epj.2023.20032.2431
چکیده

امروزه بخـش صـنایع کشـورها در حـال رقابـت شـدید بـا یکـدیگر همواره تلاش می‌کننـد بـا بهبـود مـدیریت، تکنولـوژی و تولیـد در مقیـاس مناسب، وضعیت خود را ارتقـا دهنـد. در این میان با توجه به اهمیت انرژی، سنجش کارایی انرژی صنایع کارخانه‌ای ایران به خصوص در سال‌های پس از هدفمندی یارانه‌ها از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. بر این اساس، مطالعه حاضر با استفاده از روش تحلیل پوششی داده‌ها (DEA) چند مرحله‌ای، کارایی فنی و مقیاس صنایع کارخانه‌ای را به تفکیک استان‌ها طی دوره 98-1390 مورد تحلیل قرار داده است. نتایج بیانگر این است که متوسط کارایی فنی برای همه استان‌ها طی دوره مذکور 86/0 و دارای روندی صعودی بعد از اجرای قانون هدفمندی بوده است. همچنین بر حسب کارایی مقیاس، تنها صنایع پنج استان بوشهر، تهران، سیستان و بلوچستان، مرکزی و هرمزگان طی دوره مورد بررسی در مقیاس بهینه عمل کرده‌اند. از حیث سیاست‌گذاری، پیشنهاد می‌شود استان‌های دارای ناکارایی فنی با در نظر گرفتن استان‌های کارا و مشابه به لحاظ ساختار صنعتی و مصرف انرژی، با ارتقاء سطح تکنولوژی و بهبود بهره‌وری عوامل مختلف در مسیر کارایی حرکت کنند.