تجارت آب مجازی در ایران: یک تحلیل داده-ستانده
نویسندگان
1 دانشیار گروه اقتصاد، دانشگاه مازندران
2 کارشناسی ارشد، دانشگاه مازندران
doi
10.22034/epj.2022.18824.2344چکیده
مشکل کمبود آب سبب شد تا علاوهبر مزیت نسبی کشورها در تولید کالاها و خدمات، آب مصرف شده در تولید محصولات هم مورد توجه قرار گیرد. این مقاله در پی محاسبه میزان مصرف مستقیم و غیر مستقیم آب در تولید انواع محصولات صادراتی ایران است. علاوه بر این، میزان آب صرفهجویی شده از واردات کالاها و خدمات برای مصارف واسطه و نهایی محاسبه میشود. برای این منظور از مدل داده-ستانده استفاده میگردد. اطلاعات مورد نیاز عمدتا از جدول داده-ستانده سال 1395 ایران که آخرین جدول آماری رسمی کشور است، تامین میشود. بر اساس نتایج حاصل، صادرات آب مجازی کشور در سال 1395، 59/8514 میلیون متر مکعب بوده است که در مقایسه با 83/15062 میلیون متر مکعب واردات آب مجازی کشور در این سال، تراز تجاری کشور در این سال 24/6548- متر مکعب بوده است که وارد کننده خالص آب مجازی میباشد. این در حالی است که تراز تجاری کشور در این سال، 29/346 تریلیون ریال بوده است. در این بین، تولیدات محصولات زراعی و باغی به دلیل ضریب فزاینده آببری بالا، بیشترین صادرات آب مجازی، بیشترین وارد کننده آب مجازی و بیشترین تراز تجاری منفی آب مجازی را در این سال داشته است.