محاسبه طیف طراحی برای انواع مختلف خاک در ایران، بر اساس داده های نزدیک گسل و مقایسه آن با آیین نامه 2800

نویسندگان

1 جمعیت هلال‌احمر استان تهران و دانشجوی دکتری ژئوفیزیک گرایش زلزله‌شناسی، گروه ژئوفیزیک، دانشکده علوم پایه، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 استاد، پژوهشکده زلزله شناسی، پژوهشگاه بین المللی زلزله شناسی و مهندسی زلزله، تهران، ایران

3 استادیار، گروه ژئوفیزیک، دانشکده علوم پایه، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

doi
10.48303/bese.2021.246222
چکیده

زلزله ­های نزدیک گسل نسبت به زلزله ­های دور از گسل دارای خصوصیات متفاوتی می ­باشند. در سال­های اخیر در آیین ­نامه ­های مختلف اثرات ناشی از زلزله ­های دور و نزدیک به صورت جداگانه بررسی شده است. مطالعه حاضر نتایج بررسی 214 شتاب‌نگاشت به‌دست‌آمده از زمین‌لرزه‌های کم‌عمق پوست ه­ای رخ داده با فاصله کانونی کمتر از 80 کیلومتر از گسل مسبب، جهت تعیین طیف طرح در ایران و مقایسه آن با طیف طرح آیین‌نامه 2800 را نشان می ­دهد. این شتاب‌نگاشت‌ها از زمین­ لرزه­ های بزرگ ایران، آمریکا و اروپا جمع ­آوری و پردازش شده ­اند.  پس از محاسبه طیف پاسخ، طیف طراحی از میانگین طیف پاسخ شتاب‌نگاشت‌ها برای هر چهار نوع خاک (I، II، III، IV) ارائه شده در آیین‌نامه 2800 محاسبه شد. برای مقایسه نتایج این مطالعه با آیین‌نامه رکوردهایی با بزرگای بیشتر از 5/5 و فاصله رو مرکزی کمتر از 80 کیلومتر انتخاب شد و همچنین پارامتر میرایی 5 درصد مورد استفاده قرار گرفت. نتایج حاصل نشان می ­دهد که طیف طراحی هر دو مؤلفه خاک نوع یک تا سه در این مطالعه تا پریود 0/39 ثانیه با طیف طراحی آیین‌نامه همخوانی دارد درحالی‌که در پریودهای بالاتر از 0/39 ثانیه طیف طرح آیین‌نامه بالاتر از طیف طرح این مطالعه قرار می‌گیرد. از طرفی طیف طرح مؤلفه قائم خاک نوع IV بالاتر از طیف طرح آیین‌نامه قرار گرفته است که این می­ تواند به دلیل تعداد کم رکوردهای این نوع خاک باشد.