ارزیابی اثرات ضد دردی عصاره Eremostachys laevigata

نویسندگان

1 استادیار گروه علوم باغبانی، مرکز تحقیقات گیاهان دارویی و محصولات ارگانیک، واحد میانه، دانشگاه آزاد اسلامی، میانه، ایران(نویسنده مسول)

2 استادیار اکولوژی کشاورزی، زراعت، واحد میانه، دانشگاه آزاد اسلامی میانه، ایران.

3 دانشجوی دکتری گیاهان داروئی؛ ادویه ایی و نوشابه ایی، گروه علوم باغبانی، واحد میانه، دانشگاه آزاد اسلامی، میانه، ایران

4 استادیار فارماکولوژی، تخصصی دامپزشکی، واحد میانه، دانشگاه آزاد اسلامی میانه

doi
10.22038/mjms.2022.61665.3608
چکیده

Eremostachys spp. به عنوان یک داروی گیاهی رایج در طب سنتی ایران با کاربردهای پزشکی ضد درد در نظر گرفته شده است. برای بررسی اثرات ضد دردی گیاه سنبل بیابانی رفیع ، عصاره‌های متانولی، آب مقطری، کلروفرمی، عصاره ان- هگزانی و استونی ریشه استخراج شده و 30 دقیقه قبل از درد ناشی از فرمالین، تزریق اسید استیک و روش صفحه داغ، در غلظت 100، 200، 300 و 400 میلی گرم بر کیلوگرم به موش تزریق شد. کنترل‌های مثبت و منفی به ترتیب مورفین و نرمال سالین بودند. غلظت ‌400 میلی گرم بر کیلوگرم عصاره ریشه گیاه می‌تواند به اندازه مورفین در تسکین درد ناشی از فرمالین مؤثر باشد. در آزمایش صفحه داغ و فرمالین، عصاره گیاهی 400 میلی گرم بر کیلوگرم می‌تواند درد را به اندازه مورفین تسکین دهد، اما در آزمایش اسید استیک تاثیر چندانی ندارد و این نشان می‌دهد که ممکن است از طریق سیستم عصبی مرکزی نسبت به سیستم محیطی عمل کند. میزان فنولیک با استفاده از روش فولین سیوکالتیو تعیین شد. کل فلاونوئیدها با روش رنگ سنجی کلرید آلومینیوم به روش اسپکتروفتومتری اندازه گیری شدند. مقدار کل فنولیک 87/6 میلی گرم بر گرم وزن خشک بود که براساس استاندارد اسید گالیک (GAE) و فلاونوئید 19/0 میلی گرم بر گرم وزن خشک براساس استاندارد روتین (RE) بیان شده بود. دو گلیکوزید ایریدوئیدی ضد درد، فلوئوزید I و سزاموزید با کمک HPLC مقدماتی فاز معکوس از ریشه این گیاه جدا گردیدند. بنابراین، عصاره متانولی ریشه E. laevigata می‌تواند کاندید مناسبی برای در نظر گرفتن بعنوان یک مسکن باشد.