تبیین سطح و نوع دینداری دانشجویان دانشگاه‌های شهر قم

نویسندگان

1 هیئت علمی دانشگاه علامه طباطبایی

doi
10.22054/qjss.2013.6766
چکیده

این تحقیق، به سنجش سطح دینداری و سنخ‌شناسی انواع دینداری دانشجویان، می‌پردازد. برای سنجش سطح دینداری از مدل و سنجة گلاک و استارک استفاده شد و برای سنجش نوع دینداری از ترکیب نظریات انواع دینداری، بهره بردیم و در نهایت هفت نوع دینداری (عامیانه، شریعتمدارانه، رسمی حکومتی، متجددانه، سکولار، لائیک و ترکیبی) مناسب جامعة آماری، برگزیده شد. از تحلیل‌های پیتر برگر برای دو فرضیة توصیفی تحقیق، استفاده گردید. نظریه‌هایی که از آنها متغیر‌های مستقل این تحقیق استخراج شدند، عبارتند از: نظریة مدرن‌شدن و سکولارشدن برگر؛ نظریة پایگاه اجتماعی ـ اقتصادی واخ؛ نظریة سرمایة اجتماعی پاتنام؛ نظریة زیست‌ جهان اجتماعی برگر؛ و نظریه‌ کاشت گربنر. در این تحقیق، از روش پیمایش استفاده گردید. جامعه‌آماری تحقیق دانشجویان دانشگاه‌های شهر قم می‌باشند که در سال تحصیلی 90-1389در دانشگاه‌های استان قم (43718 نفر) مشغول به تحصیل بودند. حجم نمونه 354 نفر بوده و از روش نمونه‌گیری سهمیه‌ای استفاده شده است. این تحقیق با دو فرضیة توصیفی آغاز می‌شود: «بطور کل، سطح دینداری دانشجویان بالا است» و «در بین دانشجویان، انواع متکثری از دینداری دیده می‌شود». متغیرهای مستقل تحقیق عبارتند از: میزان تحصیلات، پایگاه اجتماعی ـ اقتصادی، میزان سرمایه اجتماعی، خاستگاه جغرافیایی، طلبه بودن و میزان استفاده از وسایل ارتباط جمعی. براساس یافته‌های تحقیق، رابطة متغیرهای «میزان سرمایه اجتماعی» و «میزان استفاده از وسایل ارتباط جمعی» با سطح و نوع دینداری تأیید شدند و رابطة متغیرهای «پایگاه اجتماعی ـ اقتصادی» و «طلبه بودن» با سطح و نوع دینداری بطور کل، تأیید نگردیدند. اما متغیرهای «میزان تحصیلات» و «خاستگاه جغرافیایی» در سطح دینداری تأیید شدند ولی در نوع دینداری تأیید نگردیدند.