فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

شناسایی دقیق چشمه و پتانسیل‌های لرزه‌ای از مهم‌ترین اقدامات لازم و قدم نخست برای مطالعات لرزه‌خیزی هر منطقه به شمار می‌رود. گستره مورد مطالعه که در بخش میانی کمان ماگمایی ارومیه دختر واقع است، یکی از مناطقی است که شناسایی و مطالعه دقیق چشمه‌های لرزه‌ای آن ضروری به نظر می‌رسید. در این پژوهش با تفسیر تصاویر ماهواره‌ای و بازدیدهای میدانی و بررسی‌های ریخت‌زمین‌ساختی منطقه، برای نخستین بار سامانه گسلی عزالدین- راهجرد با روند 150-N و طول بیش از 70 کیلومتر معرفی می‌شود. این پهنه گسلی، همروند با گسله­های عرضی- برشی دیگر همچون گسله‌های بیدهند، قم- زفره و دهشیربافت، سنگ‌های آتش‌فشانی کمان ماگمایی را بریده است. خش لغز گسلی، خمش راست‌بر روند محور چین‌های اصلی در راستای گسله و تشکیل ساختارهای فرعی مرتبط با آن بیانگر حرکت راست­بر این گسله است. بررسی زمین‌ریخت‌شناسی و جابه‌جایی راست‌بر آبراهه‌ها با گسله، بیانگر فعالیت گسله در زمان کواترنری است. انطباق مرکز سطحی زمین‌لرزه‌ها بر روی این گسله، اهمیت شناسایی و معرفی این پهنه گسلی را در مطالعات لرزه‌خیزی منطقه نشان می‌دهد. لذا احتمال وقوع زمین‌لرزه ویرانگر در اثر فعالیت پهنه گسلی عرضی-برشی عزالدین- راهجرد به‌عنوان گسلی که فعالیت کواترنری داشته است، دور از انتظار نیست و ممکن است در خطر لرزه‌ای شهرستان تفرش و مناطق هم‌جوار نقش تعیین‌کننده داشته باشد.