اثر رقیق‌کننده بر پایه تریس حاوی زرده تخم‌مرغ غنی شده با بتاکاروتن روی نگهداری اسپرم مایع قوچ

نویسندگان

1 گروه علوم دامی دانشگاه تبریز

2 گروه علوم دامی دانشگاه تبریز

3 گروه علوم دامی دانشگاه تبریز

4 گروه علوم دامی دانشگاه تبریز

doi
10.22034/as.2024.55526.1696
چکیده

زمینه مطالعاتی: عمل سردسازی اسپرم سبب به وجود آمدن اختلال در صفات کیفی آن می‌شود. بکارگیری از زرده تخم‌مرغ سبب جلوگیری از تغییرات متابولیکی و کاهش صفات کیفی اسپرم می‌شود. هدف: هدف از انجام این پژوهش تعیین اثر استفاده از زرده تخم‌مرغ غنی‌شده با بتاکاروتن بر روی کیفیت اسپرم سردسازی شده قوچ نژاد قزل بود. روش کار: برای این منظور در مجموع تعداد 15 انزال از 3 رأس قوچ بالغ 3 الی 4 ساله، توسط واژن مصنوعی جمع-آوری گردید. در گروه اول برای سردسازی اسپرم از رقیق‌کننده بر پایه تریس حاوی زرده تخم‌مرغ معمولی و در گروه دوم از رقیق‌کننده بر پایه تریس حاوی زرده تخم‌مرغ غنی‌شده با بتاکاروتن استفاده شد. در روزهای 1، 5، 10، 15 و 20 روز پس از سردسازی، پارامترهای کیفی اسپرم شامل pH، درصد تحرّک پیش‌رونده، تحرّک درجا، تحرّک کل، زنده‌مانی، عدم سلامت غشای آکروزوم و هاست (سلامت غشای اسپرم) بررسی گردید و اثرات بتاکاروتن روی پراکسیداسیون لیپیدی (MDA) در پلاسمای منی نیز اندازه‌گیری شد. داده‌ها توسط رویه proc mixedدر online SAS مورد تجزیه و تحلیل آماری قرار گرفتند. نتایج: نتایج نشان داد که تیمار بتاکاروتنی روی حرکت پیش‌رونده، حرکت کل، زنده‌مانی، اسپرم غیرطبیعی، هاست و MDA اثر معنی‌داری داشت(p<0.05) همچنین مدت زمان اسپرم‌گیری روی حرکت درجا، حرکت پیش‌رونده، حرکت کل، زنده‌مانی و هاست اثر معنی‌داری داشت (p<0.05). نتیجه‌گیری نهایی: با توجه به نتایج بدست آمده، بکارگیری زرده تخم‌مرغ غنی شده با بتاکاروتن در رقیق کننده بر پایه تریس، بعنوان جایگزین برای زرده تخم‌مرغ معمولی، سبب افزایش حرکت پیش‌رونده، حرکت کل، زنده‌مانی و هاست در اسپرم مایع می‌شود و همچنین سبب کاهش درصداسپرم غیر طبیعی و MDA در اسپرم مایع می‌شود، در نتیجه سبب افزایش فراسنجه‌های کیفی اسپرم در طول مدت نگهداری اسپرم می‌شود.