برآورد پارامترهای ژنتیکی منحنی شیردهی گاوهای هلشتاین ایرانی

نویسندگان

1 اهر

2 علوم دامی، کشاورزی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

3 گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز

4 تبریز

5 عضو هیئت علمی دانشگاه تبریز

doi
10.22034/as.2024.61435.1742
چکیده

زمینه مطالعاتی: برآورد پارامترهای ژنتیکی منحنی شیردهی می تواند در طراحی برنامه های اصلاحی و پیش‌بینی پیشرفت‌های ژنتیکی و مدیریت گله مفید باشد. هدف: بررسی ژنتیکی منحنی شیردهی گاوهای هلشتاین ایران در سه شکم زایش ابتدایی بود. روش کار: با استفاده از رکوردهای روزآزمون 17 گله شامل 1650669، 1198923 و 781859 رکورد تولید شیر جمع‌آوری شده بین سال های 1391 تا 1402 گاوهای شکم اوّل تا سوّم، چهار تابع گینس، وود، میلک بات و ویلمینک با استفاده از رویه NLIN نرم افزار SAS برازش شدند. سپس با استفاده از معیار AIC بهترین تابع منحنی شیردهی انتخاب شد. برای برآورد اجزای (کو)واریانس و بررسی ژنتیکی پارامترهای منحنی شیردهی از یک مدل حیوانی چهار صفته با روش REML استفاده گردید. نتایج: برای هر سه شکم مدل میلک بات به‌عنوان بهترین تابع برازش داده‌ها انتخاب شد. وراثت پذیری برای پارامترهای تابع میلک بات گاوهای شکم اوّل به ترتیب برابر (040/0) 107/0، (020/0) 052/0، (010/0) 034/0 و (020/0) 019/0، برای گاوهای شکم دوّم برابر (050/0) 110/0، (010/0) 014/0، (020/0) 029/0 و (011/0) 086/0 و برای گاوهای شکم سوّم برابر (013/0) 123/0، (010/0) 078/0، (051/0) 026/0 و (020/0) 0631/0 به‌دست آمد. همبستگی ژنتیکی بین پارامترهای منحنی شیردهی در دامنه 085/0- بین پارامتر a و d گاوهای شکم اوّل و 891/0 بین پارامتر a وb شکم دوّم به‌دست آمد. همبستگی فنوتیپی در دامنه ی 119/0 بین پارامتر b و c گاوهای شکم دوّم و 697/0 بین پارامتر a و c گاوهای شکم سوّم به‌دست آمد. نتیجه گیری نهایی: مقادیر وراثت‌پذیری‌ها نشان داد که پارامترهای منحنی شیردهی تابع میلک بات بیشتر تحت تأثیر عوامل محیطی قرار دارند و در نتیجه انتخاب ژنتیکی در کوتاه مدّت پیشرفت قابل توجّهی را منجر نشده و نیاز به نسل های بیشتری برای رسیدن به یک سطح قابل قبول پیشرفت ژنتیکی می باشد.