Survey of different responses of non-pregnant fat-tailed ewes to the intravenous glucose tolerance test during the feed restriction period
نویسندگان
1 دانش آموخته کارشناسی ارشد فیزیولوژی دام و طیور، گروه علوم دامی ، دانشکده کشاورزی، دانشگاه یاسوج
2 استادیار سابق گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه یاسوج، یاسوج آدرس سابق: استان کهگیلویه و بویراحمد، یاسوج، خیابان دانشجو،
3 عضو هیات علمی گروه علوم دامی دانشکده کشاورزی دانشگاه یاسوج
4 استادیار گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه یاسوج، یاسوج
doi
10.22034/as.2024.59783.1726چکیده
به منظور بررسی پاسخ متابولیسمی به تزریق داخل رگی گلوکز به همراه محدودیت خوراکی در میشهای دنبهدار غیر آبستن، تعداد 10 رأس میش غیرآبستن دنبهدار نژاد آمیخته لری بختیاری و ترکی قشقایی با میانگین سنی 3 تا 4 سال و وزن 6/3± 2/49 کیلوگرم (میانگین ± خطای استاندارد) که دارای شرایط جسمی مطلوب و عاری از هرگونه بیماری بودند انتخاب شده و به صورت تصادفی به یکی از دو گروه آزمایشی شاهد (5(Control; n= و محدودیّت خوراکی (5(Restriction; n= اختصاص یافتند. جیره پایه بر مبنای توصیههای خوراکی NRC (2007) برای نشخوارکنندگان کوچک تنظیم شد که متشکل از یونجه، جو و کاه بود. میشهای گروه شاهد در طول کل دوره آزمایش به خوراک دسترسی آزاد داشتند، در حالی که گروه محدودیّت پس از یک هفته دسترسی آزاد (100 درصدی) به خوراک (هفته اول)، به مدت سه هفته (هفتههای دوم، سوم، و چهارم) به ترتیب محدودیّت 50، 65 و 80 درصد از جیره توصیه شده بر مبنای ماده خشک را تجربه نموده و در هفته آخر (هفته پنجم) مجدداً به خوراک دسترسی آزاد (100 درصدی) داشتند. تزریق داخل وریدی گلوکز ( ml/kg BW1) در هفته سوم آزمایش انجام شد. خونگیری از سیاهرگ وداجی در زمانهای 10 و 5 دقیقه قبل و 2، 5، 10، 15، 20، 25، 30، 45، 60، 75، 90، 105، 120 و 180دقیقه بعد از تزریق انجام شد. نتایج بهدست آمده با استفاده از رویه Mixed مورد ارزیابی آماری قرار گرفتند. در این رویه دامها بهعنوان عامل تکرار شونده و تیمارهای آزمایشی (Control; Restriction) و هفتههای آزمایش (هفته 1 تا 5) بهعنوان اثرات ثابت و نژاد دامها بهعنوان اثرات تصادفی در نظر گرفته شدند. سطح زیر منحنی به دستآمده برای فراسنجهها بر اساس رویه GLM نرمافزار آماری SAS مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج نشان داد که تزریق گلوکز سبب افزایش ناگهانی گلوکز در هر دو گروه شده (P<0.001) و افزایش غلظت انسولین در هر دو گروه با تأخیر چند دقیقهای شروع شد ولی این افزایش در گروه محدودیت کمتر بود(P<0.05). تزریق گلوکز بر غلظت اسیدهای چرب آزاد و بتاهیدروکسیبوتیرات در هر دو گروه اثر نداشت ولی در گروه کنترل با افزایش غلظت گلوکز خون کاهش غلظت اسیدهای چرب آزاد مشاهده شد. نتایج نشان داد گوسفندان دنبهدار در شرایط کاهش دسترسی به خوراک قادر خواهند بود از طریق هورمونهای دخیل در متابولیسم انرژی نظیر انسولین هموستازی لازم برای حفظ انرژی و گلوکز بدن را انجام دهند.
