واکاوی تأثیر اراده الهی در تلاش‌های جمعی و مفهوم‌شناسی برکت در سازمان

نویسندگان

1 استادیار دانشکده الهیات دانشگاه بوعلی سینا (نویسنده مسئول)

2 دانشجوی دکتری مدیریت تکنولوژی پردیس فارابی دانشگاه تهران

doi
10.30497/smt.2015.1859
چکیده

کسب منافع حداکثری از منابع حداقلی اعم از فیزیکی، مالی و فکری یکی از مهم‌ترین اهداف پژوهشی و اجرایی مدیریت بوده و هست. اکثر تحقیقات صورت گرفته در این زمینه با اجتناب از متافیزیک مسائل مدیریت را صرفاً از منظر عوامل مادی مورد بررسی قرار داده‌اند. این در حالی است که آموزه‌های دینی و شواهد عملی نشان می‌دهد که این تنها اراده انسان نیست که بر تلاش‌هایش اثر می‌گذارد؛ بلکه عوامل غیرمادی دیگر و در صدر آن‌ها اراده الهی که محیط بر همه اراده‌هاست نیز در جمیع امور جریان و تأثیر دارد. این پژوهش بر اساس روش کتابخانه‌ای و تحلیل توصیفی-استنباطی علاوه بر ارائه شواهد این مدعا به دنبال تبیین تأثیر اراده الهی در سازمان است. برای این منظور میزان و نوع اراده الهی تحت تأثیر دو عامل خدا‌خواهی انسان و مشیت الهی در قالب یک الگوی مفهومی تبیین شده و سایر عوامل محیطی و خارج از اراده انسان به‌عنوان واسطه‌های اجرای اراده الهی در نظر گرفته می‌شود؛ بنابراین ادعا می‌شود به هر میزان که اهداف سازمان و مدیریت در راستای بندگی خدا باشد خداوند تبارک‌وتعالی بیشتر سررشته امور سازمان را بر عهده گرفته و بر اساس مشیتش در امور دخالت می‌فرمایند که از آن به برکت در عرصه سازمان تعبیر شده است. در نهایت بر اساس قرآن و روایات زمینه‌هایی که موجب نزول برکت در فعالیت‌های سازمانی می‌شود، ارائه می‌‌گردد.