واکاوی راهبرد عربستان در میدان ورزش: دیپلماسی ورزشی یا ورزش‏شویی؟

نویسندگان

1 استادیار گروه علوم سیاسی و روابط بین‏الملل، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه لرستان، خرم‌آباد، ایران.

2 دانش‏ آموخته کارشناسی ارشد، گروه روابط بین‏ الملل، دانشکاه خوارزمی، تهران، ایران

doi
10.22070/iws.2025.20262.2420
چکیده

یکی از مهم‌ترین راهبردهای دولت‏ها برای تغییر تصورات و ادراکات جهانی از خود، اتکا به دیپلماسی ورزشی است. بااین‏حال، برخی از تلاش‏ها در این حوزه نه در چارچوب دیپلماسی ورزشی، بلکه در قالب ورزش‏شویی قرار می‏گیرد. ورزش‏شویی به استفاده از ورزش برای بهبود وجهه بین‌المللی در جهت کاهش فشارهای سیاسی و حقوق بشری گفته می‏شود. با توجه به این تمایز، پژوهش حاضر با هدف بررسی کارآمدی راهبرد ورزش‏گرایانه‏ی عربستان سعودی، به این پرسش می‏پردازد که: استراتژی ورزشی عربستان سعودی یک راهبرد دیپلماتیک پایدار است یا ابزاری مقطعی برای تغییر وجهه‏ی بین‏المللی محسوب می‏شود؟ این مطالعه ضمن بررسی رویکرد ورزشی عربستان، از طریق مقایسه‏ی تطبیقی آن با نمونه‌های تاریخی مشابه، کارآمدی این راهبرد را در سیاست خارجی این کشور مورد تحلیل می‏کند. یافته‌های پژوهش بر اساس رویکرد توصیفی- تحلیلی و روش مطالعه‏ی اسنادی نشان می‌دهد کنش‏های عربستان در ورزش، هرچند در کوتاه‌مدت به بهبود تعاملات دیپلماتیک و تقویت جایگاه این کشور در نهادهای ورزشی بین‌المللی انجامیده است، اما ماهیت ورزش‏شویی این رویکرد، کارآمدی آن را با تردید مواجه ساخته است.