تعیین خوشخوراکی گونههای مرتعی مورد چرای بز در ارتباط با مراحل رشد و طول روز (مطالعه موردی: مراتع روستای ده شیخ استان کهگیلویه و بویراحمد)...
نویسندگان
1 دانشکده منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج، ایران
2 دانشکده منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج، ایران
3 استاد، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران
4 دانشیار دانشکده منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج، ایران
doi
10.22034/as.2022.47506.1627چکیده
زمینه مطالعاتی: آگاهی از نقش علوفههای مختلف در تامین نیازهای مواد مغذی دامهای مختلف مراتع به منظور مدیریت بهتر مراتع ضروری است. زیرا این اطلاعات برای تصمیمگیری در مورد کنترل بوتهها، بذرهای مرتعی، مدیریت چرا و تخصیص علوفه دامها مختلف مفید است. روش کار: هدف از این مطالعه ارزیابی خوشخوراکی سه گونه مورد چرای بز در مراتع روستای ده شیخ در ارتباط با مراحل رشد و طول روز در طی فصول بهار تا پاییز است. بدین منظور با استفاده از روش فیلمبرداری چرای دامها از دو گونه چند ساله Gundelia tournefortii و Bromus tomentellus و یک گونه یکساله Aegilops triuncialis مورد پایش قرار گرفت. سپس مدت زمان چرای دام از هرگونه گیاهی ثبت و با توجه بهکل زمان چرا، درصد بهرهبرداری از هرگونه تعیین شد. نتایج: نتایج این تحقیق نشان داد گونههای مورد مطالعه در زمانهای روز دارای خوشخوراکی یکسانی برای بز هستند. همچنین از بین گونههای چند ساله در مراحل رشد رویشی و گلدهی گونه G. tournefortii به ترتیب با ۲۵/۲۴درصد و ۷۶/۲۷درصد و در مرحله بذر دهی گونه B. tomentellus با ۱۱/۲۲درصد بالاترین درصد خوشخوراکی را به خود اختصاص دادند. در مورد گونه یک ساله A. triuncialis نیز مشخص شد این گونه با ۲۱/۲۷درصد در مرحله رشد رویشی دارای بیشترین خوشخوراکی در مراحل رشد است. نتیجهگیری نهایی: با انجام این پژوهش اهمیت سیستمهای چرای برجستهتر می-شود چراکه میتوان سیستمهای چرا را طوری اعمال کرد که هر تیپ گیاهی زمانی مورد چرا واقع شود که در آن مرحله از رشد، گونههای تشکیلدهنده آن تیپ، بیشترین خوشخوراکی را برای بز داشته باشند. مطالعه رابطه بین اجزای مراتع (دام و گیاهان) مهمترین ابزار به منظور اتخاذ تدابیر قابل استفاده برای بهترین استفاده عملی از منابع مرتعی است.