تأثیر پرتودهی با گاما و مایکروویو بر تجزیه‌پذیری شکمبه‌ای ماده خشک و پروتئین خام و پروتئین قابل متابولیسم کنجاله گلرنگ

نویسندگان

1 دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهر قدس

2 دانشگاه آزاد شهر استادیار گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهر قدس، تهران ، ایران قدس

3 دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهر قدس گروه علوم دامی

doi
10.22034/as.2022.49072.1639
چکیده

ازپرتوتابی می‌توان به عنوان یک روش عمل‌آوری کنجاله دانه‌های روغنی در تغذیه نشخوارکنندگان استفاده کرد. هدف: این آزمایش به منظور مطالعه اثرات پرتوتابی گاما و مایکروویو بر تجزیه‌پذیری شکمبه‌ای ماده خشک و پروتئین خام، پروتئین قابل تجزیه در شکمبه، پروتئین قابل تجزیه مؤثر، پروتئین غیر قابل تجزیه در شکمبه، و پروتئین قابل متابولیسم کنجاله گلرنگ انجام شد. روش کار:نمونه‌های کنجاله گلرنگ با پرتو گاما با دزهای 20 و 40 کیلوگری و با پرتو مایکروویو با قدرت 800 وات به مدت 3 و 5 دقیقه عمل‌آوری شد. از سه رأس گاو نژاد دشتیاری با میانگین وزن زنده10±297 کیلوگرم و دارای فیستولای شکمبه‌ای برای تعیین تجزیه‌پذیری شکمبه‌ای ماده خشک و پروتئین خام با روش کیسه‌های نایلونی استفاده شد. نتایج: تیمارهای مختلف اثر معنی داری بر ترکیبات شیمیایی کنجاله گلرنگ نداشتند (05/0<p). قابلیت هضم ماده خشک و ماده آلی کنجاله گلرنگ در اثر پرتوتابی کاهش یافت (05/0>p). پرتوتابی با گاما با دزهای 20 و 40 کیلوگری سبب کاهش بخش سریع تجزیه ماده خشک و پروتئین خام شد (05/0>p). تحت تأثیر پرتوتابی با مایکروویو به مدت 3 و 5 دقیقه تجزیه‌پذیری مؤثر ماده خشک و پروتئین خام نسبت به پرتوتابی با گاما افزایش یافت (05/0>p). پرتودهی با گاما سبب افزایش بخش کندتجزیه پروتئین خام شد (05/0>p). پرتوتابی گاما با دز 20 کیلوگری سبب افزایش پروتئین غیرقابل تجزیه در شکمبه در سرعت‌های عبور 2، 5 و 8 درصد شد و همچنین پرتو گاما با دزهای 20 و 40 کیلوگری سبب کاهش پروتئین قابل تجزیه در شکمبه در سرعت‌های عبور 2، 5 و 8 درصد در ساعت شد (05/0>p). پروتئین قابل متابولیسم کنجاله عمل‌آوری شده با پرتو گاما در دزهای 20 و 40 کیلوگری و عمل‌آوری شده با مایکروویو به مدت 3 دقیقه نسبت به گروه شاهد کاهش یافت (05/0>p). نتیجه گیری نهایی: نتایج این آزمایش نشان داد هر چند پرتودهی کنجاله گلرنگ با پرتو گاما سبب کاهش پروتئین قابل متابولیسم کنجاله گلرنگ شد؛ ولی نسبت به سایر تیمارها سبب کاهش تجزیه پذیری شکمبه‌ای پروتئین و افزایش پروتئین غیر قابل تجزیه در شکمبه شد.