فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زمینه مطالعاتی: بررسی عملکرد و کیفیت علوفه در هجده ‏ژنوتیپ سورگوم علوفه‌ای هدف: اثر ژنوتیپ بر عملکرد علوفه‌تر، عملکرد ماده خشک ارتفاع بوته میزان انرژی و ترکیبات شیمیایی و شاخص‌های ارزش نسبی و کیفیت نسبی سورگوم‌های آزمایشی بود. روش کار: هجده ‏رقم، لاین و هیبرید سورگوم علوفه‏ای مورد ارزیابی در مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر کرج کاشت، داشت و برداشت شدند. جهت تعیین عملکرد ماده خشک و همچنین ارزیابی صفات کیفی، نمونه‌ها تا رسیدن به وزن ثابت، خشک و درنهایت توزین شدند صفات کیفی علوفه شامل محتوی پروتئین، الیاف نامحلول در شوینده اسیدی (ADF)، الیاف نامحلول در شوینده خنثی (NDF) و لیگنین با روش تجزیه شیمیایی و قابلیت هضم نمونه‌ها نیز با روش آزمون گاز تعیین و میزان انرژی قابل متابولیسم در علوفه برآورد شد. آزمایش‌ در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر و موسسه تحقیقات علوم دامی اجرا شد. مقایسه میانگین‌ها با روش LSD در سطح احتمال پنج درصد انجام شد. نتایج: نتایج نشان داد که بیشترین عملکرد ماده خشک (61/20 تن در هکتار) توسط رقم سیلوکینگ و کمترین میزان آن (83/8 تن در هکتار) توسط رقم جویسی سویت حاصل شد. ازنظر محتوی میانگین پروتئین خام در کل ژنوتیپ‌های موردبررسی 357/6، ژنوتیپ‌های داخلی 363/6 و ژنوتیپ‌های خارجی 354/6 درصد بود. میانگین NDF در کل ژنوتیپ‌های موردبررسی 36/60، ژنوتیپ‌های داخلی 06/62 و ژنوتیپ‌های خارجی 51/59 درصد بود. در بین ژنوتیپ‌های موردبررسی بالاترین میزان NDF (75/69 درصد) در رقم تیتان بود. میانگین انرژی قابل متابولیسم در کل ژنوتیپ‌های موردبررسی 41/2، ژنوتیپ‌های داخلی 33/2 و ژنوتیپ‌های خارجی 44/2 مگا کالری در کیلوگرم ماده خشک بود. میانگین ارزش نسبی علوفه (RFV) در کل ژنوتیپ‌های موردبررسی 74/99، ژنوتیپ‌های داخلی 96/96 و ژنوتیپ‌های خارجی 13/101 درصد بود. حداکثر میزان شاخص RFV در بین ژنوتیپ‌های خارجی توسط رقم پی اچ اف اس 27 (75/115 درصد) و در بین ژنوتیپ‌های داخلی توسط رقم پگاه (38/111 درصد) مشاهده شد. نتیجه‌گیری نهایی: رقم سیلوکینگ که ضمن تولید بیشترین ماده خشک در واحد سطح دارای میزان بالای شاخص کیفیت نسبی علوفه بود، در بین رقم‏های مورد بررسی به‌عنوان مناسب‌ترین رقم ازنظر کمیت و کیفیت علوفه معرفی می‌شود. در بین ژنوتیپ‌های داخلی، هیبرید اسپیدفید توانست بیشترین عملکرد ماده خشک را تولید کند، ولی از کیفیت مناسبی برخوردار نبود. لذا کاشت رقم اسپیدفید برای تولید علوفه در شرایطی که تنها کمیت علوفه برای زارع اهمیت دارد، قابل توصیه خواهد بود. رقم پگاه که ضمن داشتن عملکرد ماده خشک مناسب، از کیفیت علوفه مطلوبی نیز برخوردار بود، به‌عنوان بهترین ژنوتیپ داخلی برای تولید علوفه کیفی معرفی می‌شود.