ارزیابی انتخاب مرغ های بومی اصلاح شده فارس با رویکرد بررسی هم خونی

نویسندگان

1 موسسه تحقیقات علوم دامی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

2 سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی-موسسه تحقیقات علوم دامی کشور، بخش تحقیقات بیوتکنولوژی

doi
10.22034/as.2022.43987.1600
چکیده

زمینه مطالعاتی: ارزیابی پسروی ناشی از هم‌خونی در صفات اقتصادی مرغ‌های بومی جهت ادامه عملیات اصلاح نژادی از اهمیت بالایی برخوردار است. هدف: این پژوهش به منظور پایش هم‌خونی و ارزیابی اثرات آن بر روی برخی از صفات اقتصادی در جمعیت مرغ بومی اصلاح شده فارس بر اساس اطلاعات شجره 25 نسل با استفاده از مدل‌های مختلف انجام شد. روش کار: در پژوهش حاضر، ابتدا ضرایب هم‌خونی فردی و مادری تمام پرندگان (63250 پرنده) با استفاده از برنامه CFCبرآورد گردید. سپس میزان تابعیت صفات از هم‌خونی فردی و مادری از طریق نرم افزارWombat و روش حداکثر درستنمایی محدود شده با استفاده از شش مدل مختلف محاسبه شد. مدل مناسب برای هر صفت از طریق آزمون نسبت درستنمایی (LRT) و معیارهای اطلاعات اِکایک (AIC) و بیزی (BIC) انتخاب گردید. نتایج: تعداد 40184 پرنده هم‌خون بودند و میانگین هم‌خونی فردی و مادری در طی 25 نسل نسبتاً پایین بود. میانگین هم‌خونی پرندگان، تقریباً برابر با دو درصد و در پرندگان هم‌خون، چهار درصد برآورد شد. بیشترین تعداد پرندگان هم‌خون در گروه هم‌خونی بین صفر تا پنج درصد (72/47 درصد) و بین پنج تا ده درصد (48/15 درصد) قرار گرفتند. بیشترین تأثیر هم‌خونی بر روی صفات وزن بدن در 8 و12 هفتگی مشاهده شد، به طوری که به ازای هر یک درصد افزایش هم‌خونی فردی، وزن بدن در 12 هفتگی به میزان ‌14/2 گرم و در 8 هفتگی به میزان ‌07/1 گرم کاهش می‌یابد. یک درصد افزایش هم‌خونی فردی سبب افزایش بلوغ جنسی به مقدار 38/0 روز شد. اثر پسروی ناشی از هم‌خونی در صفات تخم-مرغ شامل تعداد تخم‌مرغ، وزن اولین تخم‌مرغ و میانگین وزن تخم‌مرغ ناچیز برآورد شد. نتیجه گیری نهایی: هم‌خونی جمعیت با یک شیب نسبتاً ملایم و در سطحی قابل قبول رو به افزایش بوده است. نتایج نشان داد که برنامه‌های انتخاب پرندگان برتر در ایستگاه در طی نسل‌ها به لحاظ حفظ تنوع ژنتیکی و هم‌خونی حداقل، در مسیر صحیح خود پیش رفته است.