اثر پودر میوه گیاه پنج‌انگشت (Vitex agnus castus) بر عملکرد، کیفیت تخم‏‏مرغ، فرآسنجه‏های بیوشیمیایی خونی، پاسخ ایمنی، سیستم تولیدمثلی و خصوصیات استخوان درشت‏نی مرغ‌های تخمگذار در دوره دوم تولید

نویسندگان

1 گروه علوم دامی، دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی رامین خوزستان

2 دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان

3 گروه علوم دامی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان

4 استادیار گروه علوم دامی دانشگاه رامین خوزستان

doi
10.22034/as.2021.38676.1559
چکیده

زمینه مطالعاتی: با افزایش سن مرغان تخمگذار درصد تولید، کیفیت محتویات و نیز کیفیت پوسته تخم مرغ با سرعت بیشتری افت پیدا می‌کند. حفظ یا بهبود تولید و کیفیت تخم مرغ در سیکل دوم تولید می‌تواند از نظر اقتصادی مهم باشد. گیاه پنج‏انگشت به‌دلیل غنی بودن فیتواستروژن‌ها به‌نظر می‌رسد بر عملکرد و صفات کیفی تخم‌مرغ در مرغ‏های تخمگذار موثر باشد. هدف: این آزمایش به منظور بررسی تاثیر سطوح مختلف پودر میوه گیاه پنج‌انگشت بر عملکرد، صفات کیفی تخم‌مرغ، پاسخ ایمنی، فرآسنجه‌های خونی، مورفولوژی تخمدان و برخی از ویژگی‌های استخوان درشت‌نی مرغ‏های تخمگذار انجام گردید. روش کار: آزمایش با استفاده از 150 قطعه مرغ تخمگذار سویه های‌لاین (W-36) از سن 80 تا 90 هفتگی (دوره دوم تولید) در قالب طرح کاملا" تصادفی با 5 تیمار، 5 تکرار و 6 قطعه پرنده در هر تکرار انجام شد. تیمار‌های آزمایشی عبارت بودند از سطوح 0، 5/0، 1، 5/1 و 2 درصد پودر گیاه پنج انگشت. جیره پایه بر اساس ذرت و سویا تنظیم گردید. نتایج: نتایج آنالیز شیمیایی گیاه پنج‌انگشت نشان داد که مقادیر پروتئین خام، چربی خام، خاکستر و فیبر خام به ترتیب 5/10، 6/5، 6/12 و 56 درصد ماده خشک بودند. استفاده از پودر پنج‌انگشت در چهار هفته اول، چهار هفته دوم و کل دوره آزمایش تاثیر معنی‌داری بر میزان مصرف خوراک، وزن تخم‌مرغ، توده تخم‌مرغ، درصد تولید و ضریب تبدیل غذایی مرغ‌های تخمگذار نداشت (05/0<P). فرآسنجه‌‌های کیفی تخم‌مرغ نیز در طول دوره آزمایش تحت تاثیر تیمارهای آزمایشی قرار نگرفت (05/0<P)، هر چند در چهار هفته اول درصد سفیده افزایش و به موازات آن درصد زرده کاهش یافت (05/0>P). استفاده از گیاه پنج‌انگشت بر پاسخ ایمنی، فرآسنجه‌‌های تولیدمثلی، ویژگی‌های استخوان درشت‌نی، غلظت گلوکز،HDL سرم خون و آنزیم‌های ALT و ASTکبدی اثر معنی‌داری نداشت (05/0<P)، اما غلظت تری‌گلیسرید و کلسترول سرم با افزایش سطح به طور معنی‌داری کاهش یافت (05/0>P). نتیجه‌گیری نهایی: با توجه به نتایج حاصل از این آزمایش، استفاده از گیاه دارویی پنج‌انگشت تا سطح 2 درصد اثر معنی‌داری بر عملکرد مرغ تخمگذار نداشت، اما توانست سبب کاهش میزان تری‌گلیسرید و کلسترول سرم گردد.