تأثیر محدودیّت خوراکی بر وزن بدن و فراسنجههای خونی در میشهای دنبهدار غیر آبستن
نویسندگان
1 عضو هیات علمی گروه علوم دامی دانشکده کشاورزی دانشگاه یاسوج
2 دانشجوی کارشناسی ارشد فیزیولوژی دام و طیور، گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه یاسوج، یاسوج
3 دانشجوی کارشناسی ارشد فیزیولوژی دام و طیور، گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه یاسوج، یاسوج
4 استادیار گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه یاسوج، یاسوج
doi
10.22034/as.2022.38070.1550چکیده
زمینه مطالعاتی: وجود دنبه در گوسفندان این امکان را به آنها میدهد که در زمان فراوانی علوفه، انرژی مازاد را بهصورت چربی در دنبه ذخیره نمایند و هنگام کاهش دسترسی به خوراک با فراخوانی آن، نیازهای متابولیکی را تأمین نمایند. هدف: این مطالعه بهمنظور تعیین نقش فیزیولوژیک ذخایر چربی در مواجهه با محدودیّت خوراکی از طریق بررسی تغییرات فراسنجههای خونی در میشهای غیرآبستن دنبهدار انجام شد. روش کار: تعداد 10 راًس میش غیرآبستن با میانگین سن سه تا چهار سال و وزن 60/3±2/49 کیلوگرم انتخاب و به دو گروه شاهد و محدودیّت خوراکی اختصاص یافتند. میشها در جایگاههای انفرادی نگهداری و با جیرههای ترازیده تغذیه شدند. میشهای گروه محدودیّت در هفته اول آزمایش دسترسی آزاد به خوراک داشتند، سپس سه هفته محدودیّت 50، 65 و 80 درصد جیره گروه شاهد را تجربه نمودند و هفته آخر دسترسی آزاد به خوراک داشتند. خونگیری و وزنکشی در انتهای هر هفته انجام گرفت. مقادیر فراسنجههای خونی، با استفاده از کیتهای تجاری سنجیده شد. ارزیابی آماری با استفاده از رویه Mixed نرمافزار SAS انجام شد. نتایج: نتایج نشان دادند که هفتههای محدودیّت خوراکی بر میانگین وزن زنده دامها تأثیر معنیدار داشتند (01/0P<). گلوکز، NEFAو BHBA در گروه محدودیّت نسبت به گروه شاهد تمایل به افزایش نشان دادند (07/0=P و05/0=P). مقدار کراتینین تحت تأثیر محدودیت قرار نگرفت ولی در هفته دوّم آزمایش در گروه محدودیت تغییراتی داشت (01/0P<). تأثیر محدودیّت خوراکی بر محتوای پلاسمایی اوره، تریگلیسرید، کلسترول HDL، VLDL و آنزیمهای LDH، GOT و GPT معنیدار نبود. اعمال محدودیت 80 درصدی سبب کاهش معنیدار LDL در گروه محدودیّت شد (05/0P<). نتیجهگیری نهایی: با توجه به عدم تأثیرپذیری بسیاری از فراسنجههای خونی چنین استنباط میشود که وجود دنبه در نژادهای بومی، خصوصاً در شرایط عشایری که دامها معمولاً با محدودیّت دسترسی به خوراک مواجه هستند، میتواند منبعی جهت تأمین نیازهای متابولیکی و تولید شیر باشد.