تحلیلی بر بازنمایی اسلام و ایران در سریال خانم وزیر

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری روابط بین‌الملل دانشگاه اصفهان

2 دانشیار گروه علوم سیاسی دانشگاه اصفهان

doi
10.22070/iws.2019.3751.1669
چکیده

در جهان امروز، مرز میان سرگرمی، اطلاعات و سیاست با به‌کارگیری رسانه­ها درهم‌می‌ریزد. سینمای هالیوود ازجمله رسانه­هایی است که با استفاده از بازنمایی، مرز میان شبیه‌سازی و واقعیت را ازمیان‌برده و حاصل این درهم‌آمیختگی، با نام «حاد واقعیت یا ابرواقعیت» به‌منصه‌ظهوررسیده­است؛ با درنظرداشتن این موضوع می­توان این‌گونه بیان‌کرد که سینمای هالیوود و سلطه رمزگان آن، می­تواند منشأ اصلی خلق حاد واقعیت باشد چراکه هالیوود به­عنوان بازیگری کارآمد در سیاست خارجی آمریکا به‌دنبال بازتعریف مفهوم دشمن جدید پس از فروپاشی کمونیسم بوده­است؛ دراین‌میان، پس از پیروزی انقلاب اسلامی، ارائه تصویری منفی از اسلام و ایران به یکی از گزینه­های هالیوود در سیاست خارجی آمریکا تبدیل‌شد. در این پژوهش تلاش‌شده، به تبیین نقش سینمای هالیوود در رمزگذاری و تصویرسازی منفی از اسلام و ایران در جهان و توصیف شکاف میان واقعیت و حاد واقعیت پرداخته‌شود. تلاش هالیوود برای ساخت فیلم­هایی با مضمون ضدایرانی و ضداسلامی، پرسش‌هایی متعدد را در ذهن پژوهشگران به‌وجود­آورده­است؛ پرسش‌هایی نظیر اینکه «چگونه سینمای هالیوود موجب بازنمایی و برجسته‌شدن اسلام و ایران در جهان شده‌است؟ و این بازنمایی چه تأثیری بر افکار مخاطبان داشته­است؟».  مبنای این پژوهش، مجموعه 22 قسمتی سریال «خانم وزیر» بوده که با روش نشانه‌شناختی سطوح سه­گانه تحلیل جان فیسک بررسی‌شده‌است. نتیجه­ای که از تحلیل این فیلم، حاصل شد حول دو موضوع بازنمایی‌شده: در آغاز می­توان تلاش­های آمریکا را برای رمزگذاری و بازنمایی سیاسی کشورهای خاورمیانه مشاهده‌کرد و در مرحله بعد نیز، روند گفتگوهای (مذاکرات) صلح با ایران، برای جلوگیری از جنگ و کمک به صلح و امنیت جهانی در این سریال به‌تصویرکشیده‌شده­است که درنهایت، واقعیت «امر واقع» طبق رمزها برای مخاطب ساخته‌می‌شود.