فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زمینه مطالعاتی به منظور بهبود بازده تولید‌مثلی، نخست باید اطلاعات جامعی از دامداری‌ها در دست داشت. پژوهش حاضر با هدف بررسی عملکرد تولید­مثلی میش­های قزل در تعدادی از گوسفندداری‌های موجود در استان‌های آذربایجان شرقی و غربی انجام شد. روش کار: پس از طراحی پرسشنامه­ها، 30 گله گوسفند نژاد قزل از مناطق مختلف استان آذربایجان­شرقی و استان آذربایجان­غربی (15 گله در هر استان) به صورت تصادفی انتخاب شدند. سپس دامداران منطقه با استفاده از پرسشنامه مصاحبه شدند و اطلاعات مربوط به عملکرد تولید‌مثلی جمع‌آوری شد. نتایج پرسشنامه‌ها به صورت درصد (برای داده‌های طبقه‌بندی شده) و میانگین ±انحراف معیار (برای سایر داده‌ها) گزارش شدند. نتایج: بر اساس نتایج این پژوهش 87 درصد سامانه‌های پرورش در دو استان روستایی بودند. متوسط شاخص‌های تولید‌مثلی در دو استان عبارت بود از: 79 درصد نرخ آبستنی، 65 درصد نرخ بره‌زایی، 24 درصد چندقلو‌زایی، 20 درصد استفاده از همزمان­سازی فحلی و 17 ماهگی سن اولین جفت‌گیری میش‌ها. بر اساس نتایج، همبستگی منفی (05/0p <) بین سامانه پرورش و اندازه گله (با افزایش تعداد دام سامانه پرورش به سمت سامانه عشایری سوق پیدا کرده است) و بین اندازه گله و استفاده از همزمان­سازی فحلی وجود داشت که به معنای این است که در گله­های بزرگ‌تر سامانه پرورش به سمت سامانه عشایری سوق یافته است و در این نوع سامانه علاقه کمتری به استفاده از روش­های نوین همزمان­سازی فحلی وجود داشت. نتیجه‌گیری نهایی: نتایج کلی پژوهش حاضرعملکرد پایین تولید­مثلی در گله‌های گوسفند قزل استان آذربایجان­شرقی و غربی را نشان داد که ممکن است به علت استفاده کم از روش‌های همزمان­سازی فحلی و مدیریت ضعیف باشد. بنابراین به نظر می‌رسد با اطلاع‌رسانی در مورد روش‌های نوین همزمان‌سازی فحلی به گوسفندداران و بالا بردن سطح دانش آنها در این زمینه به همراه آموزش جیره‌نویسی و مدیریت دام‌هایی که همزمان‌سازی فحلی شده‌اند، بتوان بهبود عملکرد تولید­مثلی و سودآوری بالاتر را در سطح منطقه ایجاد کرد.