ارزیابی اثر تنش گرمایی و مکمل پیش‌ساز گلوکز بر عملکرد و فراسنجه‌های خونی بره‌های در حال رشد ماکوئی

نویسندگان

1 گروه علوم دامی دانشکده کشاورزی دانشگاه ارومیه

2 گروه علوم دامی دانشکده کشاورزی دانشگاه ارومیه

3 گروه علوم دامی دانشکده کشاورزی دانشگاه ارومیه

4 گروه جراحی و تصویربرداری تشخیصی دانشکده دامپزشکی دانشگاه ارومیه

doi
10.22034/as.2020.11469
چکیده

زمینه مطالعاتی: کاهش عملکرد نشخوارکنندگان در تنش گرمایی می­تواند بوسیله مکمل­های پیش­ساز گلوکز بهبود یابد. هدف: این آزمایش به منظور ارزیابی اثرات تنش گرمایی و مکمل پیش­ساز گلوکز بر عملکرد، برخی شاخص­های تنش گرمایی و  فراسنجه­های خونی در بره­های پرواری ماکوئی انجام گرفت. روش کار: از 10 رأس بره نر ماکوئی سالم با میانگبن وزن 2/3 ± 32 کیلوگرم و میانگین سنی 3 ماه در دو تیمار و 5 تکرار به ازای هر تیمار استفاده گردید. این آزمایش در دو دوره انجام شد. بعد از ده روز عادت­دهی، در دوره اول (10 روز) هردو گروه در تنش حرارتی و دمای عادی بصورت مصرف اختیاری تغذیه شدند. در دوره دوم (10 روز) بره­های تنش گرمایی بصورت اختیاری و بره­های دمای عادی بصورت تغذیه-جفت شده تغذیه شدند. در دوره دوم هر دو گروه مکمل پیش­ساز گلوکز دریافت می­کردند. نتایج: ماده خشک مصرفی هم در دوره اول و هم در دوره دوم در شرایط تنش گرمایی بصورت معنی­داری کمتر از تیمار دمای عادی بود (05/0p <). در دوره دوم مصرف مکمل گلوکز باعث افزایش معنی­دار مصرف ماده خشک در هر دو محیط نسبت به دوره اول شد (01/0p <). مصرف مکمل گلوکوژنیک موجب افزایش معنی­دار افزایش وزن روزانه بره­ها در هر دو محیط شد (05/0p <). استفاده از مکمل گلوکوژنیک موجب افزایش بازده خوراک شده است. تنش گرمایی موجب افزایش معنی­دار دمای بدن (دمای راست روده) در بره­ها در هر دو دوره آزمایش شد ولی مصرف مکمل گلوکوژنیک تاثیری بر دمای بدن بره­ها نداشت. در قبل از خوراک­دهی تنها گلوکز تحت تاثیر معنی­دار تنش گرمایی قرار گرفت و در تیمارهای تنش گرمایی در هر دو دوره میزان گلوکز پلاسمای خون پایین­تر از شرایط دمای عادی بود (05/0p <). در بعد از خوراک­دهی، هیچکدام از فراسنجه­های خونی اندازه­گیری شده تحت تاثیر تنش گرمایی قرار نگرفتند. اما میزان اسیدهای چرب غیر استریفیه خون (نیفا) بصورت معنی­داری توسط مصرف مکمل گلوکوژنیک تحت تاثیر قرار گرفت (05/0p <). تیجه­گیری نهایی: افزایش مصرف ماده خشک و همچنین بهبود راندمان خوراک در بره­های مصرف کننده مکمل گلوکوژنیک تحت تنش گرمایی نشان دهنده نقش مفید این راهکار تغذیه­ای در طول تنش گرمایی است.