سیاست پاناسلامیسم عبدالحمید دوم و کردها
نویسندگان
1 استاد، دانشگاه شهید بهشتی
2 دانشجوی دکتری تاریخ دانشگاه پیامنور.
doi
10.22070/iws.2014.240چکیده
با توجه به اشتراک مذهبی حکومت عثمانی با قسمتی از کردهای ایران که هر دو سنی شافعی بودند، مذهب، همواره یکی از دستاویزهای اصلی حکومت عثمانی برای جلب حمایت کردها بودهاست و میتوانگفت مهمترین حربه عثمانی برای کمرنگکردن احساس یگانگی این قوم با حکومت شیعهمذهب ایران توسل به اعتقادهای مذهبی و پررنگکردن اختلافهای مذهبی آنان با حکومت ایران بودهاست. این پژوهش با بررسی سیاست پاناسلامیسم عبدالحمید دوم (1876- 1909م.) و تأثیر آن بر روابط کردها با حکومت عثمانی به این نتیجه رسیدهاست که این سلطان عثمانی با استفاده ابزاری از سیاست پاناسلامیسم و کوشش درراستای اشاعه آن در میان کردها کوشیدهاست ازیکسو مشارکت آنان را در سرکوب جنبش استقلالطلبانه ارامنه و فاصلهگرفتن و رویاروییشان با حکومت شیعهمذهب ایران طلبکند و ازسویدیگر، برای رسیدگی به اهدافش سپاه حمیدیه را در میان کردها تشکیلداد و لعاب مذهب بر آن کشید؛ اما پیمان دوستی میان شریف پاشا و نماینده ارامنه ازیکطرف و عشق و احساس تعلق تاریخی دیرینه کردها به سرزمین نیاکانشان ازطرفدیگر، سیاستهای عبدالحمید را بهشکستکشانید. روش تحقیق در این مقاله توصیفی ـ تحلیلی و شیوه گردآوری اطلاعات نیز کتابخانهای است.