حوزه تمدنی ایران، جهانیشدن و آینده سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران در این منطقه
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری روابط بین¬الملل دانشگاه تهران
2 کارشناس¬ارشد روابط بین¬الملل دانشگاه تهران.
3 عضو هیئت علمی گروه علوم سیاسی دانشگاه تهران
doi
10.22070/iws.2012.71چکیده
علاوهبر ایرانی که امروز در مرزهای سیاسی محصور شدهاست، ایرانی دیگر داریم با ماهیت فرهنگی که بهعنوان حوزهای تمدنی، چند برابر سرزمین فعلی ایران را دربرمیگیرد و کشورهایی مانند افغانستان و تاجیکستان را بهطور کامل و بخشهایی از پاکستان، هند، کشورهای آسیای میانه و قفقاز، عراق و سرزمینهایی را که اکراد در آن زندگیمیکنند نیز شامل میشود که این خود، عظمت حوزه تمدنی ایران را نشانمیدهد؛ این حوزه تمدنی، اینک به لطف فرصتهای پیشآمده در بستر جهانیشدن و نیز تحولاتی که در منطقه بهوقوعپیوسته، شرایطی را مهیامیبیند تا خود را احیاکرده، با برقراری ارتباطی تنگاتنگ میان نواحی مختلف این حوزه، یکپارچگی فرهنگی ایجادکند؛ پرداختن به این موضوع که ایران با وجود چنین ظرفیتی چگونه باید برای بهرهبرداری حداکثری از فرصتهای پیشآمده سیاست خارجی آیندهاش را در قبال حوزه تمدنی خود ساماندهد؟، پرسش اصلی این تحقیق را تشکیلدادهاست. در این پژوهش با تأکید بر فرصت تکثر قومیتی موجود در جامعه ایرانی و حضور دنباله این قومیتها در حوزه تمدنی ایران که در کشورهای پیرامونی واقعشدهاند، به این وضعیت بهعنوان عاملی مثبت برای اتخاذ راهبردهای مناسب در جهت گسترش منافع ملی ایران در حوزه تمدنی خود نگریستهشده که میتوان درراستای ارتقای جایگاه ایران از آن بهرهبرداریکرد؛ در همین راستا، پژوهش حاضر، ضمن تأکید بر لزوم بازبینی در سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران در قبال حوزه تمدنی خود (بهویژه با توجه به تحولهای صورتگرفته در منطقه)، راهکارهایی مناسب درخصوص نحوه بهرهگیری صحیح و مدبرانه از این ظرفیت را در قالب دکترین هسته- پیرامون ارائهدادهاست.