شعر به مثابۀ تاریخ واقعی ایران باستان: هخامنشیان و اشکانیان در آیینۀ چامه های هوراس

نویسندگان

1 دانشیار گروه تاریخ دانشگاه اصفهان

2 دانشجوی کارشناسی ارشد تاریخ ایران باستان دانشگاه اصفهان

doi
10.22059/jhss.2020.302531.473247
چکیده

چامه­ها، مجموعه­ای از سروده­های پراکندۀ کوینتوس هوراتیوس فلاکیوس، نویسنده و شاعر رومی سدۀ نخست پیش از میلاد است که در چهار دفتر منتشر شده و مضامین گسترده­ای از روابط انسانی و موضوعات روزمرۀ زندگانی نویسنده تا وقایع تاریخی و مسائل روز آن روزگار را در بر می­گیرد. در این میان اشکانیان به عنوان یکی از مهم­ترین همسایگان و رقبای امپراتوری روم و نیز هخامنشیان در جایگاه پیشینیان و اخلاف آنان در قطعـات مختلف این مجموعه مورد اشـاره قرار گرفته­اند. با توجه به کمبـود منابـع مکتوب در بخش­هایی از تاریخ ایران باستان به ویژه در عصر اشکانیان که گاه­گه محققان این حوزه را با مشکلات متعددی مواجه ساخته است، این اثر ادبی می­تواند به عنوان منبعی برای استخراج اطلاعاتی در بابِ روابط خارجی شاهنشاهی اشکانی با امپراتوری روم و نیز شناختی عمیق­تر از دیدگاه­ها و عقاید قشر فرهنگی جامعۀ رومی نسبت به ایرانیان باستان در دوران هخامنشیان مورد بهره­برداری و پژوهش مورخان معاصر قرار گیرد. پژوهش حاضر بر آن است با بهره­گیری از شواهد مکتوب متون کهن بنیادین و به شیوۀ توصیفی تحلیلی، به بازخوانی چگونگی حضور ایرانیان باستان در چامه­های هوراس و نیز سنجش و مقایسۀ انتقادی مطالب تاریخی مندرج در این اثر با سایر متون کهن تاریخی بنیادین دنیای باستان بپردازد.