فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

نشانه‌‌‌های اثرپذیری از زبان و ادب فارسی در جامعۀ ادبی اروپا در قرن نوزدهم به‌‌‌ویژه در متون مکتب رمانتیسیسم هویداست. متخصصان ادبیات تطبیقی تاکنون تعداد بسیاری از این آثار را شناسایی کرده‌‌‌ و هرکدام به شیوۀ خود و با ابزار توضیح و تشریح متن به اثبات تأثیرپذیری این متون از ادبیات فارسی پرداخته‌‌‌اند. در این مقاله، کوششی برای طبقه‌‌‌‌بندی انواع این اثرپذیری صورت گرفته است. برای رسیدن به این هدف، چهل متن متأثر از ادبیات فارسی در سه زبان انگلیسی، فرانسوی و آلمانی شناسایی شدند و بنابر شیوۀ اثرپذیری نویسندگانشان در دسته‌‌‌های گوناگون تعریف‌‌‌شدۀ این تحقیق جای گرفتند. بدین ترتیب، می‌‌‌توان هر یک از آثار را در ذیل یکی از روش‌‌‌های دوازده‌‌‌گانۀ زیر گنجاند: 1. ترجمۀ آزاد؛ 2. تمجید از شاعران ایرانی؛ 3. نمود تأثیرپذیری در عنوان اثر؛ 4. ذکر نام شاعران؛ 5. استفاده از نام اماکن و شخصیت‌‌‌های برجسته؛ 6. تضمین کلام یا حکایت‌‌‌های مشهور فارسی؛ 7. تقلید آشکار؛ 8. تبعیت در فرم و قالب؛ 9. بهره‌‌‌وری واژگانی از مؤلفه‌‌‌های آیینی ایرانی؛ 10. بهره‌‌‌وری از وام‌واژه‌ها؛ 11. ساختار شرقی اثر؛ 12. تأثیرپذیری مستتر.