آزمون نظریه ساختار ارزش های انگیزشی: چالشی برای نقد هشداردهی اخلاقی حسابرسان
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه حسابداری، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد ارومیه، ارومیه، ایران.
2 دانشیار، گروه حسابداری، واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامی، ارومیه ، ایران
3 دانشیار، گروه حسابداری، واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامی، ارومیه ، ایران
4 دانشیار، گروه حسابداری، واحد بناب، دانشگاه آزاد اسلامی، بناب، ایران
doi
10.22034/jmaak.2025.78150.4454چکیده
هشداردهی در حوزه حسابرسی، عمل داوطلبانه ای است که بر اساس آن کارکنان حسابرسی رفتارهای غیراخلاقی که کارکنان سازمان مرتکب آن شده اند را صرف نظر از استانداردها و الزامات قانونی موجود، به هر نهادی (داخلی یا خارجی) که توانایی اصلاح چنین خطاکاری هایی را دارند، گزارش می دهند. هدف این پژوهش ارائه الگوی جامع هشداردهی حسابرسان است که با استفاده از رویکرد کیفی بوده و ابزار گردآوری اطلاعات، مصاحبه نیمه ساختار یافته با خبرگان بود. به این منظور در بخش کیفی در سال 1402 با استفاده از رویکرد نمونهگیری هدفمند (گلوله برفی) با 26 نفر از خبرگان که در زمینه حسابرسی صاحب نظر و دارای تجربه بودهاند، مصاحبههای عمیق تا مرحله اشباع صورت گرفت. براساس الگوی ارائه شده مهمترین شرایط علّی به طور کلی نتایج نشان داد که که مهمترین عوامل تاثیرگذار بر هشداددهی حسابرسان شامل مقولههای هوش هیجانی، احساسات و افکار، هویت حرفه ای، میزان تخصص، مهارت و گرایش فرد به شغل خود، توانایی برای کشف تخلف، تجربه کافی و مناسب، مهارتهای فناوری اطلاعات، تقویت قضاوت حسابرسان، شایستگی های شناختی و فردی (خصایص حسابگرانه، انگیزه ها، تفکر سیستمی، تفکر راهبردی، و تفکر انتقادی)، شایستگی های دانش محور (دانش عمومی، دانش حسابرسی و دانش ارزیابی عملکرد) و شایستگی های مهارت محور (مهارت های ارتباطی، رهبری، تیم سازی، مدیریتی و فناوری محور) میباشد. مقوله محوری در این پژوهش توسعه هشداردهی حسابرسان میباشد.
