آشکارسازی رخداد امواج گرما در سایت‌های پایش زوال زاگرس استان چهارمحال و بختیاری

نویسندگان

1 استادیار پژوهش، بخش تحقیقات بیابان، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

2 استادیار پژوهش، بخش تحقیقات بیابان، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

doi
10.22092/ijfrpr.2022.355366.1501
چکیده

یکی از مهمترین چالش‌هایی که امروز اکوسیستم جنگلی زاگرس با آن مواجه است پدیده زوال بویژه در درختان بلوط که گونه غالب است، می باشد. پدیده زوال از عوامل متعدد طبیعی و انسانی متاثر است در بین عوامل طبیعی امواج گرما بعنوان پیامد تغییر اقلیم در دو دهه اخیر ظهور پیدا کرده و به زوال جنگل های زاگرس کمک کرده است. به منظور آشکارسازی تاثیر امواج گرما بر زوال جنگلهای زاگرس استان چهار محال و بختیاری پایش مهمترین ویژگی‌های امواج گرما شامل فراوانی روز همراه با موج گرم، تعداد رخدادهای موج گرم و تداوم امواج گرم در چهار سایت پایش زوال زاگرس مورد بررسی قرار گرفت. از اطلاعات روزانه نزدیکترین ایستگاه‌های سینوپتیک به سایت‌های زوال برای یک دوره کامل اقلیمی(1991-2019) استفاده شد. ویژگی‌های امواج با استفاده از نرم‌افزار ClimPACT در محیط برنامه‌نویسی R 2.10 محاسبه شدند. سال شروع موج گرما در سایت‌های زوال و روند تغییرات و خطای شیب روند و معنی‌داری تغییرات امواج گرما استخراج شد؛ نتایج نشان داد با وجود شروع رخداد امواج گرما از 1994 بوده اما به طور پیوسته از سال 2005 همزمان با شروع زوال با شیب تند افزایشی و معنی‌داری بر فراوانی شدت و مدت امواج گرما افزوده شده است. پیش‌بینی می‌شود که تحت افزایش گرم شدن کره زمین این روند بدتر شود. درک روند افزایش اموج گرما در اکوسیستم جنگلی زاگرس می‌تواند مدیران و تصمیم‌گیران را در راهکارهای سازگاری با تغییر اقلیم و کاهش اثرات آن رهنمون نماید