آنالیز ژنتیکی پارامترهای مدل مکانیستیک پُلوت - گوتوین برای منحنی شیردهی گاوهای شیری ایران
نویسندگان
1 علوم دام دانشگاه بیرجند
2 بخش علوم دام دانشگاه بیرجند
3 علوم دام دانشگاه بیرجند
4 بخش علوم دام دانشگاه بیرجند
doi
چکیده
زمینه مطالعاتی: با استفاده از مدلهای مکانیستیک (زیستشناختی) میتوان خصوصیّات ژنتیکی منحنی شیردهی گاوها را از نقطهنظر بیولوژی ترشح شیر در بافت پستان، مورد بررسی قرار داد. هدف: این تحقیق، با هدف استفاده از یک مدل مکانیستیک در ارزیابی خصوصیّات ژنتیکی منحنی شیردهی گاوهای زینه (آمیخته) و اصیل هلشتاین اجرا گردید. روش کار: از تعداد 1.448.292 رکورد شیر روز آزمون متعلّق به 161.676 رأس گاو شیری (دختران 3.979 رأس گاو نر) در 921 گله که طی سالهای 1376 تا 1391 برای نخستین بار زایش داشتند، استفاده شد. از مدل مکانیستیک پُلوت - گوتوین با دو پارامتر MS (صفت مرتبط با حدّاکثر ظرفیّت ترشح شیر) و DR (صفت مرتبط با کاهش نسبی تعداد سلولهای ترشحکننده شیر) برای توصیف شکل منحنی شیردهی استفاده گردید. تابع غیرخطی فوق، بر دادههای شیر روز آزمون هر گاو، بهطور جداگانه برازش و پارامترهای آن برای هر یک از گاوها، برآورد شد. بهمنظور تخمین وراثتپذیری برای صفات MS و DR از مدل دام تکمتغیّره استفاده شد. روند ژنتیکی با روش تابعیّت وزنی میانگین ارزش اصلاحی از سال زایش محاسبه گردید. نتایج: وراثتپذیری MS و DR بهترتیب 293/0 و 190/0 بود. همبستگی پیرسون بین ارزش اصلاحی صفات مزبور 29/0- بهدست آمد (0001/0p <). روندهای فنوتیپی و ژنتیکی برای MS بهترتیب 52/0 و 063/0 کیلوگرم در سال، و برای DR بهترتیب 000025/0- و 000007/0- و همهی آنها بهلحاظ آماری معنیدار بودند (0001/0p <). نتیجهگیری نهایی: با توجّه به وراثتپذیری نسبتاً بالا برای MS و DR ، درنظر گرفتن آنها در شاخص انتخاب گاوها، میتواند منجر به بهبود ژنتیکی مناسبی برای صفات مزبور گردد.