شناسایی خشکیدگی توده‌های بلوط با استفاده از فن‌آوری سنجش از دور (مطالعه موردی: بخشی از جنگل‌های استان لرستان)

نویسندگان

1 دانش آموخته کارشناسی ارشد گروه جنگلداری، دانشکده منابع طبیعی دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

2 نویسنده مسئول، دانشیار، گروه جنگل‌داری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

3 دانشیار، گروه جنگل‌داری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

doi
10.22092/ijfrpr.2021.352283.1451
چکیده

بحران زوال یا خشکیدگی درختان بلوط در جنگل‌های زاگرس یکی از مشکلاتی است که در سال‌های اخیر با آن روبه‌رو بوده‌ایم. اولین گام در مدیریت این بحران، تهیه نقشه مناطق مبتلا و طبقه‌بندی شدت ابتلای جنگل‌ها به پدیده خشکیدگی است. هدف این پژوهش بررسی قابلیت داده‌های سنجنده OLI ماهواره لندست8 در تهیه نقشه خشکیدگی توده‌های بلوط ایرانی در استان لرستان است. علاوه بر باندهای اصلی و باندهای ادغام شده با باند پانکروماتیک 15 متری سنجنده OLI، شاخص‌های گیاهی مناسب و مولفه‌های حاصل از تحلیل مولفه‌های اصلی نیز با استفاده از باندهای اصلی و ادغام شده، ایجاد شدند. به منظور ایجاد نقشه واقعیت زمینی، تعداد 150 قطعه نمونه مربعی در منطقه پیاده شد. طبقه‌بندی داده-ها به روش نظارت‌شده و با استفاده از الگوریتم‌های حداقل فاصله از میانگین، حداکثر احتمال و شبکه عصبی مصنوعی در ابتدا با پنج کلاسه خشکیدگی انجام شد. به دلیل تفکیک‌پذیری کم بین برخی از کلاسه‌ها، این کلاسه‌ها با هم ادغام شدند و طبقه‌بندی در گام دوم با سه کلاسه خشکیدگی و نهایتا با دو کلاسه (سالم، خشکیده) انجام شد. بالاترین صحت و ضریب کاپا با پنج کلاسه خشکیدگی به ترتیب معادل 53 درصد و 43/0، با سه کلاسه خشکیدگی معادل 75 درصد و 64/0 و با دو کلاسه خشکیدگی معادل 91 درصد و 71/0 با استفاده از باندهای ادغام شده و روش شبکه عصبی مصنوعی به دست آمد. نتایج به دست آمده بیانگر کارایی بالای داده‌های سنجنده OLI در تفکیک مناطق سالم و خشکیده و قابلیت کم تا متوسط آن در تفکیک شدت‌های مختلف زوال بلوط است.